Ulica Piotrkowska. Historia ulicy Piotrkowskiej i Łodzi przemysłowej

piotrkowska-nr.pl

© Wszystkie prawa zastrzeżone

Ulica Piotrkowska. Historia ulicy Piotrkowskiej i Łodzi przemysłowej
Piotrkowska_157
30 marca 2015
Ulica Piotrkowska. Historia ulicy Piotrkowskiej i Łodzi przemysłowej

Próchnika

Więckowskiego

Zielona

6 Sierpnia

Andrzeja

Zamenhofa

Mickiewicza

Żwirki

pl. Wolności

Radwańska

pl. Wolności

Brzeźna

Rewolucji 1905

Jaracza

Narutowicza

Traugutta

Moniuszki

Tuwima

Nawrot

Roosevelta

Piłsudskiego

Wigury

 

ulica Piotrkowska 157

ulica Piotrkowska 157 nr hip. 731

do 1850 r. nr 171

 

 

Na mocy Protokołu Deklaracyjnego, spisanego w lipcu 1834 r., plac nr 171 przy ulicy Piotrkowskiej (dz. Piotrkowska 157) objął tkacz przybyły z Czech. Wilhelm Ulrich.

Nowy właściciel zobowiązał się do utrzymywania w ciągłym ruchu fabryki wyrobów bawełnianych, składającej się z 3 warsztatów, przy której 2 czeladzi użytych będzie, oraz do wystawienia domu drewnianego.

Po śmierci Wilhelma (zmarł w 1835 r.) nieruchomość przeszła w ręce jego syna, Karola Augusta Ulrich.

Wdowa po Karolu Auguście (zmarł w 1842 r.), Anna Teresa Steier, wyszła powtórnie za mąż, w 1844 r., za Karola Augusta Drewitz.

Pod koniec lat 60-tych nieruchomość należała do Karola Drewitz.

 

Kolejni właściciele, Lehman i Lothe, wykupili w połowie lat 70-tych grunt działki.

1875-1876 - "O wykupie czynszów przez Lehmana i Lotha z gruntu nr 171/731 w mieście Łodzi". [zobacz]

 

Przynajmniej od lat 80-tych XIX w., do końca pierwszej dekady XX w., właścicielami posesji byli małżonkowie Emma (z domu Eisert, siostra Karola Eiserta) i Jakub Steigert jr. (zobacz poniżej). Ślub Jakuba jr. i Emmy miał miejsce w 1874 r. (akt 50).

Tylna część działki przy Piotrkowskiej 157, dochodząca do ulicy Nowo-Spacerowej (al. Kościuszki), już od lat 90-tych XIX w. należała do właściciela sąsiedniej posesji przy Piotrkowskiej 159, Gotfryda Steigerta, brata bliźniaka Jakuba jr. i brata Teodora Steigerta.

 

Przed I wojną światową nieruchomość przeszła w ręce małżeństwa Marii i Leopolda Günter.

 

W okresie międzywojennym posesja należała do Artura Wutke., który prowadził rodzinną firmę odzieżową (MA), założoną w 1875 r. przez Krystiana Wutke. Przed I wojną światową sklep funkcjonował przy ulicy Ewangelickiej 5, później przy Piotrkowskiej 115.

 

Zabudowania posesji Piotrkowskiej 155-163, zarówno kamienice frontowe, jak i oficyny kończące się na al. Kościuszki, zostały wyburzone na przełomie lat 60-tych i 70-tych XX w.

 

Ogłoszenia prasowe:

  • Friedrich Kinzler i S-ka Dom agenturowo-komisowy
  • B-cia Borkowscy Skład przyborów elektrotechnicznych
  • B-cia Erdman (daw. Schatke) Księgarnia, skład nut, prenumerata czasopism
  • Stanisław Lipiński Kursy handlowe
  • Arno Dietel Skład materiałów aptecznych i farb
  • Krystjan Wutke (właśc. A. Wutke) Zakład krawiecki męski
  • Eugeniusz Czekalski Pracownia futer

 

 

Jakub Steigert senior i junior

Jakub Steigert senior urodził się w 1822 r., w Nowosolnej. W 1844 r., w Łodzi, ożenił się z Amalią Wilhelminą Wagner (akt 15), córką Jana Gottfrieda Wagnera - zobacz poniżej rodzina Wagner.

Na mocy kontraktu spisanego w łódzkim Magistracie, w sierpniu 1849 r., Jakub Steigert sr. kupił od Gottlieba Hebler nieruchomość przy ówczesnej Piotrkowskiej 213 (dz. Piotrkowska 233).

Na froncie stał dom drewniany mieszkalny pod gontami, mający długości łokci* 26, szerokości łokci 14, a wysokości łokci 4 nowej miary polskiej.

* - 1 łokieć = 0,576 m

W drewnianych zabudowaniach podwórza Jakub sr. prowadził niewielką tkalnię ręczną.

Stosownie do kontraktu spisanego w łódzkim Magistracie, we wrześniu 1856 r., Jakub Steigert sr. kupił od brata teścia, Jana Gottloba Wagnera (zobacz poniżej rodzina Wagner), nieruchomość przy ówczesnej Piotrkowskiej 212 (dz. Piotrkowska 231). W miejscu frontowego drewniaka Steigert wystawił parterowy dom murowany.

 

Na początku lat 90-tych XIX w., na tyłach połączonych posesji Piotrkowskiej 231 i 233, od strony ulicy Wólczańskiej (dz. Wólczańska 188), Jakuba Steigert junior (ur. 1852 akt 62) wystawił mechaniczną przędzalnię wełny (MA).

1892 - "O zatwierdzeniu projektu budowy przez Jakuba Steigerta murowanej, dwupiętrowej, mechanicznej przędzalni wełny, kotłowni, maszynowni, komina, murowanego, parterowego domu mieszkalnego, takiej że stróżówki z poddaszem, takiego że magazynu i ustępów pod numerem 694 i 695 przy ulicy Wólczańskiej w mieście Łodzi". [zobacz]

1892 - "Kocioł parowy systemu Lancaster o powierzchni ogrzewalnej 75 metrów kwadratowych i 7 atmosferami ciśnienia roboczego dla Jakuba Steigerta w Łodzi". [zobacz]

1898 - "O dobudowie przez Jakuba Steigerta w mieście Łodzi do murowanej, dwupiętrowej przędzalni i nadbudowie nowej części na tejże przędzalni w celu zwiększenia produkcji fabrycznej a także wieży ciśnień". [zobacz]

W kwietniu 1928 r. fabryka przy Wólczańskiej 188 doszczętnie spłonęła (MA).

 

W pierwszych latach XX w. Jakub jr. kupił parcele o nr hip. 917 i 918, u zbiegu ulicy Widzewskiej i Milionowej (dz. Kilińskiego 193), gdzie wystawił obiekty farbiarni i apretury.

1903 - "O budowie przez Jakuba Steigerta w Łodzi przy ulicy Widzewskiej pod numerem 185/917-918 dwóch murowanych, parterowych wiat". [zobacz]
1904 - "Projekt dobudowy parterowej farbiarni z kantorem i obniżenia podłogi w parterowym domu mieszkalnym na nieruchomości J. Steigerta pod numerem 917/177 przy ulicy Widzewskiej w mieście Łodzi". [zobacz]
1910 - "Projekt przebudowy murowanej, parterowej wiaty na magazyn i pomieszczenie mieszkalne, parterowej przybudówki, kotłowni, parterowego magazynu farb i piętrowej z poddaszem apretury na nieruchomości Jakuba Steigerta pod numerami 917-918/5 na rogu ulicy Widzewskiej i Milionowej w mieście Łodzi". [zobacz]

 

Synowie Jakuba Steigert jr. (Adolf, Ludwik i Ryszard), pod szyldem "Bracia Steigert i S-ka", prowadzili przed I wojną światową przędzalnię i tkalnię bawełny, zlokalizowaną w dzierżawionych pomieszczeniach przy Karola 5 (później Żwirki 5, dz. al. Kościuszki 121). Fabryka przy Karola 5 należała w tym czasie do Icka Majera Plucera vel Pilicera (wcześniej do Emila Haeblera).

Ludwik Steigert (metrykalnie Ludwik Artur) ożenił się w 1908 r. z Augustą Jadwigą Ziegler.

 

MA (materiały archiwalne) - zobacz

 

 

rodzina Wagner

Pochodzący z Saksonii bracia Wagner ( Jan Gottfried, Jan Gottlieb i Jan Gottlob), synowie Jana Jerzego (George) i Ewy Marii Herbenich, przybyli do Łodzi w drugiej połowie lat 20-tych XIX w.

 

Żoną Jana Gottfrieda Wagnera (ur. ok. 1789, zm. 1850 akt 259) była Marianna Katarzyna Essig (ur. ok. 1790, zm. 1883 akt 855). Ze związku Jana Gottfrieda i Marianny Katarzyny przyszły na świat dzieci:

  • Marianna Elżbieta, ur. ok. 1812 w Rumburku, mąż Bogusław August Heinrich ślub 1830 akt 49,
  • Maria Teresa, ur. ok. 1821 w Cunewalde w Saksonii, mąż Albert Kutsche ślub 1840 akt 99,
  • Amalia Wilhelmina, ur. ok. 1823 w Cunewalde w Saksonii, mąż Jakub Steigert,
  • Karol,
  • Wilhelm,
  • Julianna.

 

Żoną Jana Gottlieba Wagnera (ur. ok. 1777, zm. 1873) była Anna Dorota Kahlrauch. Ze związku Jana Gottlieba i Anny Doroty przyszły na świat dzieci:

  • Karol August, ur. ok. 1816 w Cunewalde w Saksonii, żona Anna Rozyna Matz (córka Samuela Matz) ślub 1836,
  • Karol Traugott, ur. ok. 1819 w Cunewalde w Saksonii, żona Magdalena Desselberger (primo voto Rohr) ślub 1844, druga żona Karolina Pikel ślub 1846,
  • Jan Gottlieb, ur. ok. 1825 w Cunewalde w Saksonii, żona Anna Maria Krause ślub 1853.

 

W 1828 r. Jan Gottlob Wagner (ur. ok. 1781) ożenił się z dużo młodszą Joanną Krystianą Herman (akt 36). Ze związku Jana Gottloba i Joanny Krystiany przyszły na świat dzieci:

  • Jan Krystian, ur. 1829 w Łodzi,
  • Joanna Karolina, ur. 1831 w Łodzi,
  • Krystiana Augusta, ur. 1838 w Łodzi.