Ulica Piotrkowska. Historia ulicy Piotrkowskiej i Łodzi przemysłowej

piotrkowska-nr.pl

© Wszystkie prawa zastrzeżone

Ulica Piotrkowska. Historia ulicy Piotrkowskiej i Łodzi przemysłowej
Piotrkowska_45
28 marca 2015
Ulica Piotrkowska. Historia ulicy Piotrkowskiej i Łodzi przemysłowej

Próchnika

Więckowskiego

Zielona

6 Sierpnia

Andrzeja

Zamenhofa

Mickiewicza

Żwirki

pl. Wolności

Radwańska

pl. Wolności

Brzeźna

Rewolucji 1905

Jaracza

Narutowicza

Traugutta

Moniuszki

Tuwima

Nawrot

Roosevelta

Piłsudskiego

Wigury

 

ulica Piotrkowska 45

ulica Piotrkowska 45 nr hip. 264

do 1850 r. nr 194

 

 

Anna Rynkowska, w książce "Ulica Piotrkowska", tak pisze:

W osadzie tkackiej pierwszy szynk powstał w 1827 r. przy Piotrkowskiej 45, na rogu ulicy Zielonej. Właścicielem był Wencel Bartosz, który w prowadzeniu szynku wyręczał się Florianem Kindermannem.

 

Kontraktem z listopada 1848 r. małżonkowie Wacław i Marianna Bartosch sprzedali nieruchomość dziedzicznie posiadaną (w odróżnieniu od nieruchomości wieczysto-czynszowej) przy Piotrkowskiej 194 (dz. Piotrkowska 45) Józefowi Richter (zobacz poniżej), za sumę 585 rubli srebrem.

Transakcja dotyczyła całej nieruchomości, to jest domu frontowego massiv murowanego z wszelkiemi zabudowaniami tylnemi, wraz z gruntem do tego domu należącym.  Sprzedający zastrzegli sobie prawo do pomieszkania w izbie tej którą teraz zajmują, bezpłatnie, aż do Świętego Wojciecha [23 kwietnia] 1849 r.

 

Umową z grudnia 1874 r. Richter sprzedał narożna nieruchomość małżonkom Hanie i Szaji Wiślickim, za sumę 21.270 rubli srebrem (!).

Przez ponad 20 lat Richter zmienił obraz posesji w niewielkim stopniu. W 1874 r. zabudowa nieruchomości składała się z domu parterowego frontowego massiv murowanego, oficyny murowanej o jednym piętrze, domku tylnego murowanego, oraz innych zabudowań drewnianych. Mając na uwadze niewielkie zmiany w zabudowie, relacja zakupu do sprzedaży robi wrażenie.

 

Ok. 1875 r. małżeństwo Wiślickich wystawiło okazałą kamienicę narożną. Budowniczym, czy jak ówcześnie określano enterprenerem, był Teodor Rudziński.

Taryfa domów z 1920 r. wymienia sukcesorów Hany i Szaji Wiślickich jako właścicieli.

Warto wymienić również okazałą kamienicę Szaji Wiślickiego, wystawioną ok. 1895 r. przy Zielonej 3.

1895 - "O zatwierdzeniu projektu budowy przez Szaję Wiślickiego, w Łodzi pod numerem 45/264, murowanego, trzypiętrowego domu mieszkalnego i takich samych oficyn". [zobacz]

Krótka historia powstania kamienicy Wiślickiego przy Zielonej 3 i Chaima Wintera przy Zielonej 5, jest opisana na stronie Piotrkowskiej 39.

 

W latach 90-tych XIX w., w kamienicy Wiślickiego mieściła się cukiernia Jana Janowskiego. Cieszyła się ona złą sławą, jako siedlisko spekulantów i „czarnej giełdy”.

Pod tym adresem miały swoje lokale również inne, znane w Łodzi cukiernie - WesołowskichMichała Ulrichsa

 

Na przełomie XIX i XX w. funkcjonowało sześć sklepów od strony ulicy Piotrkowskiej i siedem od Zielonej.

 

W dzienniku "Rozwój", w październiku 1905 r., ukazał się artykuł (MA) dotyczący skandalicznych zaniedbań i co za tym idzie, fatalnych warunków higienicznych na posesji Wiślickiego przy Piotrkowskiej 45/Zielonej 1. Jak pisał dziennikarz, "Nazwisko p. Wiślickiego, jako protektora cholery, uwiecznić należy w dziejach kronikarskich naszego miasta".

 

MA (materiały archiwalne) - zobacz

 

Archiwalne dokumenty budowlane:

1891 – „O przebudowie przez Abrama [Szaję] Wiślickiego parteru celem urządzenia cukierni w dwupiętrowym budynku położonym pod numerem 264 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

1895 – „Projekt odnowienia drzwi mających prowadzić do cukierni Jana Janowskiego na nieruchomości N 264/45 należącej do Wiślickiego położonej w Łodzi przy ulicy Zielonej”. [zobacz]

1902 – „O budowie przez Szaję Wiślickiego narożnego balkonu na pierwszym piętrze murowanego, dwupiętrowego domu pod numerem 45/264 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

1911 – „Projekt wyburzenia ściany szczytowej i zastąpienia jej żelaznymi kolumnami na pierwszym piętrze domów Szaji Wiślickiego i Reismana pod numerami 264/45 i 265/43 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

 

Ogłoszenia prasowe:

  • Antoni Pruski Pracownia obuwia
  • N. Lejzerman Filia Warszawskiej Fabryki Obuwia
  • L. Fijałkowski Sprzedaż eliksiru japońskiego
  • Władysław Dąbrowski Zakład grawersko-pieczętarski
  • M. Krell Skład mydła i świec z fabryki J. Handke
  • N. Iwanowa Pensya prywatna żeńska
  • L. Wesołowski (daw. J. Janowski) Cukiernia
  • B-cia Wesołowscy Cukiernia
  • Teodor Wesołowski Cukiernia
  • M. Siegelberg Wyroby platerowane, oksydowane i brązowe
  • M. Ulrichs Cukiernia
  • J. Boczko Pracownia ubiorów wojskowych
  • I. Drukier Skład towarów manufakturowych
  • K. Scheibler i L. Grohman S. A. Oddział sprzedaży hurtowej

 

 

Józef Richter i Józef Richter junior

Zobacz przedstawicieli rodziny Richter na Piotrkowska Tree.

Tkacz Józef Richter, katolik, poślubił ewangeliczkę, Joannę Dorotę Aurich. Ślub miał miejsce w kościele św. Trójcy, w 1832 r. (akt 53). Synami Józefa i Joanny Doroty byli: Józef Jan (ur. 1838 akt 158, zm. 1840 akt 40), Karol Fryderyk (ur. 1840 akt 268), Józef jr. (ur. 1842 akt 342) i Juliusz Cezar (ur. 1846 akt 241).

 

Jak napisałem powyżej, w 1948 r. Józef Richter kupił narożną nieruchomość przy obecnej Piotrkowskiej 45. Należy przyjąć, że szynk prowadzony przez poprzedniego właściciela, Wacława Bartoscha, działał dalej i był prowadzony przez Józefa, później jego syna, Józefa jr.

Spis szynków łódzkich z 1866 r. wymienia Józefa Richtera jako prowadzącego szynk trunków krajowych, a w akcie ślubu Józefa jr. z Martą Hermaną Greger (ślub 1868 akt 19), zawód pana młodego jest określony jako restaurator.

 

Józef Richter jr. był szeroko znany mieszkańcom ówczesnej Łodzi nie tyle z prowadzenia szynku, co z nauki ... tańca (MA). Jak pisał Ludwik Waszkiewicz (MA) nikt w Łodzi w owym czasie nie tańczył z takim ogniem mazura.

 

Młodszym bratem Józefa jr. był znany łódzki księgarz i wydawca, Juliusz Cezar Richter.

 

MA (materiały archiwalne) - zobacz