Ulica Piotrkowska. Historia ulicy Piotrkowskiej i Łodzi przemysłowej

piotrkowska-nr.pl

© Wszystkie prawa zastrzeżone

Ulica Piotrkowska. Historia ulicy Piotrkowskiej i Łodzi przemysłowej
Piotrkowska_82
26 marca 2015
Ulica Piotrkowska. Historia ulicy Piotrkowskiej i Łodzi przemysłowej

Próchnika

Więckowskiego

Zielona

6 Sierpnia

Andrzeja

Zamenhofa

Mickiewicza

Żwirki

pl. Wolności

Radwańska

pl. Wolności

Brzeźna

Rewolucji 1905

Jaracza

Narutowicza

Traugutta

Moniuszki

Tuwima

Nawrot

Roosevelta

Piłsudskiego

Wigury

 

ulica Piotrkowska 82

ulica Piotrkowska 82 nr hip. 517

do 1850 r. nr 99

 

Na mocy Protokołu Deklaracyjnego, spisanego w kwietniu 1836 r., plac nr 99 przy ulicy Piotrkowskiej (dz. Piotrkowska 82) objął tkacz przybyły z Czech, August Hentschel (ur. 1805, zm. 1856 akt 343).

Nowy właściciel zobowiązał sie do utrzymywania w ciągłym ruchu fabryki bawełniano płuciennej, składającej się z 3 warsztatów tkackich, przy której 2 pomocników użytemi będzie, oraz do wystawienia domu drewnianego gontami krytego.

Na początku lat 80-tych syn Augusta, August junior (ur. 1835 akt 19, zm. 1898) wykupił grunt działki.

1882 - "O wykupie czynszów przez Augusta Häntschla z gruntu nr 99/517 w mieście Łodzi". [zobacz]

 

Na początku lat 90-tych XIX w. nieruchomość przeszła w ręce Menahe Bławata i Hersza Lejby Muchnickiego, właścicieli fabryki przy ulicy Milscha 19 (dz. Kopernika 19) - zobacz poniżej.

Po wielu "przygodach" wspólnicy wystawili trzypiętrową kamienicę frontową, według projektu Gustawa Landau-Gutentegera z 1891 r.

 

Kamienica Bławata i Muchnickiego stanowi dobry przykład „łódzkiego budowania”. W trakcie budowy zawaliła się wewnętrzna ściana, a zaraz po oddaniu kamienicy zarysowała się cała główna fasada. Dom został podreperowany, a właściciele otrzymali wsparcie od Towarzystwa Kredytowego, w postaci pożyczki 35 tys. rubli. Do roku 1902 dom trzykrotnie płonął. W 1906 r., na skutek nie spłacanych rat, kamienica została wystawiona na licytację, ale właściciele zapłacili dług i otrzymali następną pożyczkę w wysokości 60.900 rubli. Pożary wybuchały dalej: w 1908, 1912 (dwukrotnie), 1916, 1917, 1918 i 1935. Licytacje odbywały się jeszcze kilka razy.

Taryfa domów z 1920 r. wymienia nadal Bławata i Muchnickiego jako właścicieli.

 

W latach 30-tych okresu międzywojennego mieścił się pod tym adresem skład fabryki Władysława Zylbersztajna

 

Księgi Adresowe

 

 

Archiwalne dokumenty budowlane:

1891 - "O budowie przez Manase Bławata i Hersza Lejba Muchnickiego murowanego, piętrowego domu z poddaszem na nieruchomości numer 517 przy ulicy Dzikiej w mieście Łodzi". [zobacz]

1891/93 – „Projekt na budowę przez Manase Bławata i Hersza Lejba Muchnickiego, murowanego, trzypiętrowego domu mieszkalnego z poddaszem i piwnicami oraz podobnymi bocznymi oficynami pod numerem 517 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

1892 – „Zdjęty z natury plan i projekt przebudowy zniszczonej ściany [wewnątrz] trzypiętrowego domu mieszkalnego z takimiż oficynami na nieruchomości Bławata i Muchnickiego pod numerem 517 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

1903 – „O dobudowie przez Manase Bławata i Hersza Muchnickiego do istniejących, murowanych, trzypiętrowych oficyn novwej części tychże oficyn, nadbudowie dwóch pięter nad parterową oficyną i budowie parterowej oficyny pod numerem 82/517 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

 

Ogłoszenia prasowe:

  • A. Niedomański Cukiernia
  • Max Milner Dom handlowy
  • Jakub Lewkowicz Fabryka chustek i wyrobów wełnianych
  • Ch. B. Fryszberg Dom komisowy
  • Leon Grünspan i Hentschel Fabryka wyrobów wełnianych
  • B-cia Altman Skład fabryki papieru „Skina”
  • E. J. Trilling Fabryka sukna i kortu
  • Adolf Weiss Fabryka wyrobów wełnianych
  • M. Bankier jr. Lampy gazowe i elektryczne
  • Kanel, Kahn i Rabinowicz Manufaktura wełniana
  • M. Jakubowski Skład przyborów fotograficznych
  • Józef Hajek Konfekcja damska i męska
  • "Aleksander" Okrycia i futra
  • Władysław Zylbersztajn Fabryka wyrobów włókienniczych

 

 

fabryka Bławata i Muchnickiego

Pierwsze obiekty fabryczne przy ówczesnej ulicy Milscha 819k (później Milscha 19, obecnie Kopernika 19) zostały wystawione przez Roberta Melkena, pod koniec lat 80-tych XIX w.

1888 - "O budowie przez Roberta Melkena murowanej, parterowej tkalni i kotłowni i murowanego komina fabrycznego pod numerem 819k przy ulicy Milscha w mieście Łodzi". [zobacz]

W latach 90-tych małą fabrykę Melkena kupiła i rozbudowała spółka Bławata i Muchnickiego. Główny, dwupiętrowy obiekt frontowy (7 osi elewacji) nadbudowano na parterowej tkalni Melkena. Na parterze urządzono przędzalnię, a na pietrach tkalnię. Po lewej stronie dobudowano wąski (2 osie elewacji), również dwupiętrowy obiekt, z wewnętrzną bramą wjazdową. Poniższy projekt, autorstwa Ignacego Stebelskiego, prezentuje widok elewacji frontowej (MA).

1894 - "Projekt nadbudowy dwóch pięter i świetlika nad parterową fabryką dla pomieszczenia tam przędzalni i tkalni, jak również dobudowy dwupiętrowej oficyny dla przędzalni i tkalni oraz stróżówki na nieruchomości Bławata i Muchnickiego, przy ulicy Milscha pod numerem 819k w mieście Łodzi". [zobacz]

Po kolejnej rozbudowie, w 1897 r., budynek frontowy był już trzypiętrowy (MA).

1897 - "Projekt budowy poddasza na murowanej, dwupiętrowej przędzalni, podniesienia poddasza na murowanej, dwupiętrowej oficyny, budowy murowanej, dwupiętrowej z poddaszem i piwnicami oficyny, tkalni i powiększenia kotłowni celem instalacji drugiego kotła na nieruchomości Baławata i Muchnickiego pod numerem 819k przy ulicy Milscha w mieście Łodzi". [zobacz]

W październiku 1899 r. miał miejsce groźny pożar (MA). Fabryka doszczętnie spłonęła, a straty oszacowano na 200 tyś. rubli. Obiekty były ubezpieczone i zostały odbudowane.

1900 - "O budowie po pożarze przez M. Bławata i H. Muchnickiego murowanej, dwupiętrowej tkalni mechanicznej i przędzalni z dobudową trzeciego piętra, pod numerem 19/819k przy ulicy Milscha w mieście Łodzi". [zobacz]

W 1909 r. wybuchł kolejny pożar (MA), który zniszczył fabrykę Bławata i Muchnickiego. Tak jak poprzednio, obiekty odbudowano, ale już z przeznaczeniem na budynki mieszkalne.

Dawna bryła frontowej fabryki jest dobrze widoczna w stojącej do dzisiaj kamienicy.

 

MA (materiały archiwalne) - zobacz