Ulica Piotrkowska. Historia ulicy Piotrkowskiej i Łodzi przemysłowej

piotrkowska-nr.pl

© Wszystkie prawa zastrzeżone

Ulica Piotrkowska. Historia ulicy Piotrkowskiej i Łodzi przemysłowej
Piotrkowska_80
26 marca 2015
Ulica Piotrkowska. Historia ulicy Piotrkowskiej i Łodzi przemysłowej

 

ulica Piotrkowska 80

ulica Piotrkowska 80 nr hip. 516

do 1850 r. nr 100

 

 

Na mocy Protokołu Deklaracyjnego, z lipca 1834 r., plac nr 100 przy ulicy Piotrkowskiej (dz. Piotrkowska 80) objął tkacz przybyły z Czech, Bernard Geyge.

Nowy właściciel zobowiązał się do utrzymywania w ciągłym ruchu fabryki wyrobów bawełnianych, składającej się z 3 warsztatów, przy której 2 czeladzi użytych będzie, oraz do wystawienia domu drewnianego za otrzymaniem bezpłatnie z lasów rządowych potrzebnego na ten cel drzewa.

 

Stosownie do kontraktu z marca 1842 r. Geyge sprzedał nieruchomość Gottfrydowi Gocht.

Na froncie Piotrkowskiej stał w tym czasie dom drewniany mieszkalny pod gontami mający długości łokci* 26, szerokości łokci 15, a wysokości łokci 4 nowej miary polskiej.

* - 1 łokieć = 0,576 m

 

Przynajmniej od pierwszej połowy lat 50-tych nieruchomość należała do Karola Fryderyka Michel.

W piśmie Magistratu do Michela, z października 1853 r., czytamy:

Przychylnie do zaniesionego podania z daty m. października r. b. Magistrat udziela Panu Karolowi Friedrichowi Michel pozwolenie do wzniesienia na podwórzu w posesesyi jego przy ulicy Piotrkowskiej pod n 100 oficyny drewnianej, długiej łokci 12, szerokiej łokci 12, wysokiej łokci 4, oraz szopy długiej łokci 16, szerokiej łokci 8.

Na początku lat 80-tych Michel wykupił grunt działki.

1881-1882 - "O wykupie czynszów przez Fryderyka Michla z gruntu nr 100/516 w mieście Łodzi". [zobacz]

 

Po wykupieniu gruntu nieruchomość przeszła w ręce W. Bromberga.

W 1882 r. Bromberg wystawił kamienicę frontową, według projektu Edwarda Creutzburga z 1881 r.

 

Pod koniec lat 80-tych XIX w. posesja przeszła w ręce kupca i fabrykanta, Judela Lewina Bary.

W latach 90-tych XIX w. rozwijające się przedsiębiorstwo Barego, później spółka akcyjna, kupiło i rozbudowało obiekty przemysłowe przy ulicy Karola 19 (dz. Żwirki 19), wystawione przez Wilhelma Kerna, użytkowane później przez firmę "Landau i Weile".

W czerwcu 1902 r. ogłoszono upadłość kupca Judela Lewina Bary (został aresztowany i osadzony w więzieniu dla dłużników), ale fabrykę przy Karola 19, należącą do Towarzystwa Akcyjnego Wyrobów Bawełnianych J. L. Bary w Łodzi, wyłączono z postępowania (MA). Prasa informowała o wcześniejszych, wątpliwych praktykach Pana Judela (MA). Niespełna dwa miesiące po bankructwie pryncypała, w grudniu 1902 r., fabryka ... spłonęła (MA). Wielkiego smutku chyba nie było, bo ubezpieczenie (w 5 towarzystwach) opiewało na okrągłą sumkę miliona rubli.

Zabudowania fabryczne na Karola 19, w części spalone, kupił w 1903 r. Karol Rajmund Eisert.

 

Nieruchomość przy Piotrkowskiej 80, wystawioną na publiczną licytację, kupił w 1905 r. Jakub Szmulowicz.

Fabrykant dokupił kilka sąsiednich nieruchomości, w tym tylną, fabryczną część posesji Hugo Wulffsohna i tym samym stał się właścicielem dużego terenu, sięgającego ulicy Mikołajewskiej (dz. Sienkiewicza 25-27). Fabryka Szmulowicza, wytwarzająca damskie tkaniny wełniane, zatrudniała przed I wojną prawie 400 robotników.

W okresie międzywojennym, do roku 1934, zakłady funkcjonowały dalej. Produkowano tkaniny wełniane na potrzeby wojska i wykonywano usługi farbowania i wykończania materiałów.

Kryzys końca lat 20-tych odbił się bardzo niekorzystnie na kondycji przedsiębiorstwa, które ostatecznie zamknięto w grudniu 1934 r.

 

W latach 20-tych okresu międzywojennego mieścił się pod tym adresem skład firmy Samuela Boraksa. Tkalnia mechaniczna Boraksa funkcjonowała w dzierżawionych pomieszczeniach przy ulicy Cegielnianej 68 (dz. Jaracza 40).

Pierwsze zabudowania fabryczne przy Cegielnianej 68 powstały w 1889 r. Wystawił je Beniamin Goldblum, który przez następne dwadzieścia lat prowadził tam własne przedsiębiorstwo, oraz rozbudowywał obiekty przemysłowe i dzierżawił je innym podmiotom. Podobnie działo się w okresie międzywojennym, kiedy przy Cegielnianej 68 (po 1931 r. Cegielnianej 40) funkcjonowało kilkanaście mniejszych przedsiębiorstw.

 

MA (materiały archiwalne) - zobacz

 

Archiwalne dokumenty budowlane:

1888 – „O budowie przez Judela Lewina Bari murowanej, dwupiętrowej oficyny i nadbudowie piętra nad istniejącą parterową oficuna pod numerem 516 w mieście Łodzi”.[zobacz]

1894 – „O budowie przez Judela Bari murowanej, dwupiętrowej oficyny z przeznaczeniem na skład towarów i parterowej stajni z poddaszem pod numerem 80/516 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”.[zobacz]

1910–„Projekt budowy murowanej, parterowej tkalni z piwnicami przeznaczonymi na magazyny na nieruchomości właściciela Jakuba Szmulowicza pod numerami 515 i 516/80 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”.[zobacz]

1912 – „Projekt przebudowy piętrowej, murowanej oficyny i nadbudowy nad nią trzech pięter na nieruchomości Jakuba Szmulowicza pod numerem 80/515, 516 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”.[zobacz]

 

Ogłoszenia prasowe:

  • I. L. Bary Tow. Akc. Wyrobów Bawełnianych Skład fabryczny
  • Beniamin Goldmann Tkalnia wyrobów wełnianych i półjedwabnych
  • Bernard Scherer Fabryka wyrobów kamgarnowych
  • Max Schröter Fabryka kamgarnów i kortów
  • Baruch i S-ka Fabryka pluszu
  • B. Warszawski i A. Ingster Fabryka towarów wełnianych i półwełnianych
  • Kahan i Spigiel Skład sukna i kortów
  • Izba Handlowa Bankowo-Przemysłowa Polskich Kupców i Przemysłowców
  • „Alliance” Dom ekspedycyjno-handlowy
  • Jakób Szmulowicz Fabryka wyrobów wełnianych
  • Samuel Zylbersztrom Skład towarów fabryki Karola Eiserta
  • Bruno Buchholtz i S-ka Dom agenturowo-komisowy
  • „Freie Presse” Wydawnictwo
  • Samuel Boraks Skład fabryczny
  • Ryszard Raschig Fabryka wyrobów wełnianych
  • J. Zynger i S-ka Fabryka chustek i materiałów wełnianych

Próchnika

Więckowskiego

Zielona

6 Sierpnia

Andrzeja

Zamenhofa

Mickiewicza

Żwirki

pl. Wolności

Radwańska

pl. Wolności

Brzeźna

Rewolucji 1905

Jaracza

Narutowicza

Traugutta

Moniuszki

Tuwima

Nawrot

Roosevelta

Piłsudskiego

Wigury