pierzeja zachodnia

nr nieparzyste

pierzeja wschodnia

nr parzyste

Piotrkowska_107

Piotrkowska 107

nr hip. 756 (do 1850 r. - 146)

 

W kontrakcie zawartym w kwietniu 1832 r., Jan Jop, niepiśmienny skrzypczarz, deklarował:

Przybywszy do miasta tutejszego, mianowicie z miasta obwodowego Piotrkowa, zamierzyłem ostatecznie tu osiąść z obowiązkiem utrzymywania w ciągłym ruchu fabryki skrzypców składającej się z 2 warsztatów przy których 1 czeladnik użytym będzie.

Pan Jan zobowiązał się również do pobudowania w przeciągu najdalej lat 2 na obranym jako wyżej placu [plac nr 146, obecnie Piotrkowska 107] domu drewnianego gontami krytego 23 łokci* długości 18 szerokości i 5 łokci wysokości.

* - 1 łokieć = 0,576 m

Nie jest pewne czy Jan Jop wywiązał się z przyrzeczenia wystawienia domu, być może zrobił to następny osadnik, ale pierwszym obiektem frontowym przy Piotrkowskiej 107 był dom drewniany. Parterowy drewniak stal już z pewnością w drugiej połowie lat 40-tych XIX w. - jest widoczny na planie Józefa Lenartowskiego z 1849 r.

 

Pod koniec lat 60-tych XIX w. posesja należała do Karoline Neumann.

 

Kolejny właściciel, Samuel Majer, wykupił w latach 70-tych XIX w. grunt działki.

1879 - "O wykupie bezterminowych czynszów przez Samuela Majera z gruntu nr 146/756 w mieście Łodzi". [zobacz]

 

Wkrótce po wykupie gruntu nieruchomość przeszła w ręce Salomona Bahariera, który wystawił dwupiętrową kamienicę. Obiekt powstał według projektu z 1881 r., autorstwa Edwarda Creutzburga.

 

Taryfa domów z 1888 r. wymienia Majera Cylicha jako właściciela posesji przy Piotrkowskiej 107. Taki stan własności miał miejsce do ok. 1896 r. Na krótko przed sprzedażą Cylich dobudował trzecie piętro kamienicy frontowej, według projektu Piotra Brukalskiego (projekt fasady przedstawia drugie zdjęcie w galerii).

 

Ok. 1897 r. nieruchomość przeszła w ręce małżeństwa Anieli i Henryka Sachs i pozostawała własnością rodziny Sachs jeszcze w latach 20-tych XX w. Ok. 1897 r. nowi właściciele przebudowali elewację frontową, według projektu Dawida Lande (projekt fasady przedstawia trzecie zdjęcie w galerii).

Obszarem aktywności Henryka Sachsa był przemysł chemiczny. Już pod koniec lat 80-tych XIX w. Sachs wystawił w Częstochowie pierwsze obiekty fabryki wyrobów chemicznych.

1889 - "O budowie przez Henryka Sachsa murowanej, parterowej przybudówki przy fabryce wyrobów chemicznych przy szosie z Mirowa do Częstochowy pod numerem 896". [zobacz]

1893 - "O zatwierdzeniu planu budowy przez Henryka Sachsa w mieście Częstochowie [na nieruchomości] pod numerem 896 murowanej, parterowej dobudówki do istniejącej fabryki wyrobów chemicznych". [zobacz]

1903 - "Projekt instalacji oświetlenia elektrycznego fabryki wyrobów chemicznych Henryka Sachsa na rogu szosy Mirów – Częstochowa i szosy do Olsztyna w mieście Częstochowie w guberni piotrkowskiej". [zobacz

 

Czy dr Józef Sachs (1869-1931), którego dom komisowo agenturowy funkcjonował przy Piotrkowskiej 107, to członek tej samej rodziny? Dr Sachs, to ówcześnie znana i ceniona w Łodzi postać, członek wielu instytucji i stowarzyszeń, między innymi prezes Stowarzyszenia Właścicieli Przedsiębiorstw Chemicznych, oraz Stowarzyszenia Kupców m. Łodzi. Za zasługi na polu społecznym i oświatowym został pośmiertnie odznaczony, w 1931 r., Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, a zarząd Stowarzyszenia Kupców m. Łodzi podjął uchwałę utworzenia biblioteki ekonomicznej jego imienia.

Pytanie dotyczące ewentualnego pokrewieństwa dr Józefa Sachsa i właściciela posesji przy Piotrkowskiej 107, Henryka Sachsa, nie jest jedyne. Nota prasowa z 1899 r. (MA) podaje, że ojcem dr Józefa Sachsa, był Jakób Sachs. Ta informacja (również branża chemiczna, jako jeden z obszarów działalności zawodowej) sugeruje związek z postaciami tworzącymi historię posesji przy Piotrkowskiej 44 i Piotrkowskiej 151.

 

MA (materiały archiwalne) - zobacz

 

We wrześniu 1899 r. Aleksander Roszkowski otworzył przy Piotrkowskiej 107 filię swojej cukierni (MA).

W okresie międzywojennym działał pod tym adresem ekskluzywny sklep firmy „Ludwik Spiess i Syn(MA).

 

Piotrkowska 107 - zdjęcia współczesne

 

Archiwalne dokumenty budowlane:

1895 – „Projekt nadbudowy trzeciego piętra w dwupiętrowym, od strony ulicy, domu frontowym, budowy dwóch murowanych, trzypiętrowych oficyn i piętrowego budynku gospodarczego na nieruchomości pod numerem 756/107 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi przez właściciela Cylicha”. [zobacz]

1897 – „Projekt remontu kapitalnego z poszerzeniem otworów [okien i drzwi] parteru fasady frontowej, podwyższenie trzeciego piętra i nadbudowa poddaszy nad dwoma trzypiętrowych oficynami, na nieruchomości Henryka Sachsa pod numerem 756/107 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

 

Ogłoszenia prasowe:

  • S. Sterling Dom agenturowo-komisowy
  • I. Tempelhoff Pracownia ubiorów męzkich
  • „Wiśniewska” Łódzka filia warszawskiej pracowni gorsetów
  • Rudolf Stern Cukiernia
  • Aleksander Roszkowski Cukiernia
  • Józef Wofen Fabryka wyrobów kamgarnowych i wełnianych
  • J. Wiesel Dom handlowo-komisowy
  • A. Leutner i S-ka w Rydze Skład fabryczny rowerów
  • Józef Wofsy Fabryka wyrobów kamgarnowych i wełnianych
  • M. L. Brisk Fabryka wyrobów pluszowych
  • M. Rosenblum Skład obrazów, widokówek i maszyn do pisania
  • Wł. Kaczmarek Księgarnia
  • L. B. Kruglański Skład fabryczny
  • Dr Józef Sachs Dom agenturowo-komisowy
  • Warszawskie Tow. Akc. Handlu Towarami Aptecznymi (daw. Ludwik Spiess i Syn) Filia w Łodzi
  • St. Koziorowski Skład artykułów elektrotechnicznych
  • S. Lenkiński Krawiec męski
  • H. Warszawski Skład metali i żelaza
  • „Płomień” Fabryka wyrobów jedwabnych i półjedwabnych
  • Spółka. Handl. Tech. „Wenta” Artykuły młynarskie i tartaczne
  • Sp. Akc. Ludwik Spiess i Syn Zakłady chemiczne, oddział w Łodzi
  • A. Epsztajn Wytwórnia deseni tkackich i kart żakardowych
30 marca 2015

Zostań PATRONEM piotrkowska-nr

________________________________________________________________________________________________________________________________________

 

piotrkowska-nr.pl

© Wszystkie prawa zastrzeżone