pierzeja zachodnia

nr nieparzyste

pierzeja wschodnia

nr parzyste

Strona

główna

Kontakt

INDEKS

właściciele nieruchomości

INDEKS

przedsiębiorcy

Piotrkowska_218

Piotrkowska 218

nr hip. 586 (do 1850 r. – nr 28)

 

Pierwsze zdjęcie w galerii przedstawia ReFotografię autorstwa Stefana Brajtera

 

Pod tym numerem zachował się ostatni fragment murowanego domu rządowego (zobacz poniżej). Istnieje również (2014 r.), w ruinie, lewa oficyna fabryczna.

 

Na mocy umowy spisanej w łódzkim Magistracie, w marcu 1834 r., nieruchomość nr 28 przy ulicy Piotrkowskiej (dz. Piotrkowska 218) kupił tkacz przybyły z Saksonii, Karol Anst.

 

Stosownie do kontraktu, z listopada 1861 r., Anst sprzedał nieruchomość Janowi Schweigert, ten zaś, kontraktem z kwietnia 1866 r., sprzedał ją Augustowi Nering.

 

W 1867 r. Nering sprzedał nieruchomość małżonkom Ernestynie i Krystianowi Zalewskim, którzy wkrótce, w 1868 r., sprzedali ją małżeństwu Krystyny i Jana Schweigert.

 

Taryfy domów z kolejnych lat wymieniają następujących właścicieli:

  • Izaak Lothe (1888- 1901),
  • Karol Hemsalech i Adolf Wohl (1902-1904),
  • Karol Hemsalech i firma "Bracia Briggs i S-ka" (1906-1914),
  • Jakub Wojdysławski (1920).

W latach 20-tych XX w. obiekty przemysłowe w podwórzu posesji wykorzystywała firma "Bracia L. i M. Wojdysławscy" (Lejb i Majer Wojdysławscy), wnukowie Jakuba Wojdysławsiego.

 

Archiwalne dokumenty budowlane:

1889 - "O budowie przez Izaaka Lotte dwupiętrowej tkalni tasiemek pod numerem 586 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi". [zobacz]

1896 - "O odbudowie przez Izaaka Lotte spalonej, mutowanej, piętrowej przędzalni i tkalni numer 216/586 przy ulicy Piotrkowskiej w Łodzi". [zobacz]

1905 - "Projekt na budowę przez firmę "Bracia Briggs i Hemsalech" murowanej, parterowej tkalni, kotłowni, komina i parterowej stróżówki oraz kantoru pod numerem 218/586 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi". [zobacz]

1910 - "Projekt urządzenia wykańczalni [tkanin] i farbiarni na nieuchomości "E. Briggs bracia i Spółka i Hemsalech" pod numerem 586/218 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi". [zobacz]

 

Ogłoszenia prasowe:

  • J. Lothe Fabryka wyrobów wełnianych i mohairowych
  • Lieske i Keilich Farbiarnia i apretura wyrobów wełnianych i półwełnianych
  • J. Simiński i S. Śniady Fabryka guzików i klamer

 

 

Domy rządowe na Piotrkowskiej

W latach 1825-26 powstało dla tkaczy 30 murowanych domów rządowych, krytych dachówką. Zlokalizowano je pomiędzy ulicą Główną (dz. Piłsudskiego), a Boczną (dz. Brzeźna), pod ówczesnymi numerami 21-50, dzisiaj Piotrkowska 174-232.

W 1825 zbudowano pierwszych 20 domów, przy obecnej Piotrkowskiej 194-232, zaś w 1826 r. kolejne 10, przy Piotrkowskiej 174-192.

Domy stawiali prywatni przedsiębiorcy, enterprenerzy, na zlecenie rządowe. Pierwsze 20 domów wznieśli budowniczowie z Tuszyna, Icyk Eisner, Szaja Schultz i Lewek Parzęczewski, a 10 następnych cieśla z Łodzi, Fryderyk Henke i cieśla z Nowosolnej, Kessler.

Autorem planów architektonicznych był budowniczy obwodowy, Krzysztof Wilhelm Dürring.

Tak o domach rządowych pisze Anna Rynkowska:

W domach murowanych były 2-3 izby, kuchnia i komora. Środkiem biegła sień, a po jej prawej stronie znajdowały się schody, prowadzące na strych o czterech oknach. Z czasem na strychu wydzielono 1-2 izby. Kuchnia zajmowała przeważnie część sieni od podwórza i dlatego spotyka się sienie przegrodzone przed schodami. Na Piotrkowską wychodziło 4-6 okien frontowych (częściej cztery). Przy pięciu oknach frontowych nie było od ulicy drzwi. Przed drzwiami wejściowymi znajdowały się dwa schodki. Izba warsztatowa, posiadająca 6-7 okien, zajmowała prawie połowę domu i mieściła się w południowej części, aby tkaczowi nie brakowało światła w czasie pracy.

 

Na Piotrkowskiej zbudowano dla tkaczy łącznie 42 domy rządowe. 12 wcześniejszych domów drewnianych, krytych gontem, stanęło w 1825 r. pod ówczesnymi numerami 13-2 (dz. Piotrkowska 248-268). Wystawili je dwaj enterprenerzy, cieśla Jan Mauch i cieśla Fryderyk Henke.

Drewniane domy rządowe przy Piotrkowskiej 248 i 250 (pierwotne numery 13 i 12) możemy zobaczyć na fotografiach wykonanych na początku XX w. Dom przy Piotrkowskiej 252 (pierwotny numer 11) jest jeszcze widoczny na zdjęciu W. Pfeiffera z okresu międzywojennego.

 

Tkacze mieli możliwość odnajmowania domów za opłatą komornego lub wykupienia ich na własność. Cena domu drewnianego wynosiła 1.550 złp, a murowanego 3.000 złp.

 

28 marca 2015

Zostań PATRONEM piotrkowska-nr

________________________________________________________________________________________________________________________________________

 

piotrkowska-nr.pl

© Wszystkie prawa zastrzeżone