pierzeja zachodnia

nr nieparzyste

pierzeja wschodnia

nr parzyste

Piotrkowska_18

Piotrkowska 18

nr hip. 255 (do 1850 r. – nr 185)

 

Jeszcze w latach lat 50-tych XIX w. parcela o nr hip. 255 (pierwotnie nr 185) obejmowała dwie obecne posesje, a po środku szerokiej działki stał parterowy, sześcioizbowy dom drewniany należący w tym czasie do sukiennika, Beniamina Heidricha. Podział, zachowany do dnia dzisiejszego, dokonał się nie później niż w latach 60-tych XIX w. Południowa część nieruchomości przyjęła numer hip. 255b (dz. Piotrkowska 20), zaś północna pozostała przy nr hip. 255 (dz. Piotrkowska 18).

Fragment planu z 1849 r., autorstwa Józefa Lenartowskiego, z naniesioną przeze mnie historią numeracji ulicy Piotrkowskiej na odcinku Rewolucji/Próchnika - Narutowicza/Zielona, obrazuje przemiany jakie dokonały się w tej części ulicy - zobacz. Naniesiona historia numeracji pomija fragment Piotrkowskiej, od obecnej Więckowskiego, do Zielonej. Trwające do lat 50-tych XIX w. trudności z wykupieniem tych terenów od mieszczan Starego Miasta, i co za tym idzie, brak wytyczonych parceli na planie Lenartowskiego, uniemożliwia mi, na obecnym etapie, odniesienie się do tego fragmentu ulicy.

W miejscu drewnianego domu, po podzieleniu nieruchomości, wystawiono dwie kamienice. Frontowe obiekty murowane są już widoczne na planie z 1873 r., autorstwa Rudolfa Micińskiego - zobacz.

 

Na przykładzie tej nieruchomości można przyjrzeć się dużemu zagęszczeniu mieszkańców, jakie cechowało Piotrkowską już we wczesnym okresie rozwoju Łodzi przemysłowej. W 1841 r., w domu frontowym i dwuizbowej chałupce w podwórzu, mieszkało 6 rodzin: tkacz Franciszek Eifler z trzema warsztatami, tkacz Franciszek Müller z czterema warsztatami, tkacz, wkrótce piekarz Karol Simmt, szewc E. Heidrich, pończosznik Ignacy Lerch z dwoma warsztatami i tkacz Frydrych Auman z trzema warsztatami. Sześć lat później mieszkało tutaj już osiem rodzin.

 

Pod koniec lat 60-tych XIX w. właścicielem posesji był Edwarda Krusche, a w latach następnych Hugo Wulffsohn (AIP), wtedy jeszcze kupiec prowadzący pod tym adresem skład towarów.

 

W latach 80-tych XIX w. nieruchomość przy Piotrkowskiej 18 przeszła w ręce Zelmana Salomonowicza i pozostawała własnością rodziny Salomonowiczów jeszcze w latach 20-tych XX w.

W 1903 r. Salomonowicz przedstawił do zatwierdzenia projekt nadbudowy trzeciego piętra z dachem mansardowym (drugie zdjęcie w galerii), ale zamierzenie nie zostało zrealizowane.

 

Od połowy lat 70-tych XIX w. mieściła się pod tym numerem drukarnia „Lodzer ZeitungJana Petersilge. Przez 3 miesiące 1881 r. była tutaj również redakcja „Gazety Łódzkiej”, dodatku do „Lodzer Zeitung”. Redagował ją prawnik, Wiktor Piątkowski.

13 czerwca 1885 r. drukarnia Petersilge padła pastwą pożaru (AIP).

W sierpniu 1885 r., prawdopodobnie w związku z czerwcowym pożarem zakładu Petersilge, przy Piotrkowskiej 18 rozpoczął działalność inny drukarz, Leon Krukowski.

Wcześniej Krukowski prowadził firmę pod adresem Cegielnianej 271b (dz. Więckowskiego 8), gdzie od 1884 r. drukował "Dziennik Łódzki", pierwszą niezależną łódzką gazetę w języku polskim. W późniejszym okresie redakcja, administracja i drukarnia "Dziennika Łódzkiego" działały przy Piotrkowskiej 17, a w końcowych latach, od lipca 1888 r., do wydania ostatniego numeru w grudniu 1892 r., przy Pasażu Meyera 9.

 

W 1880 r. Gustaw Gebethner otworzył tutaj skład nut i fortepianów. W latach późniejszych znany sklep „Gebethner i Wolff” funkcjonował przy Piotrkowskiej 48.

 

Przed I wojną światową mieścił się pod tym adresem hotel „Metropol”.

 

AIP (archiwalne materiały prasowe) - zobacz

 

Dokumenty archiwalne:

1892 – „Projekt na budowę przez Zelmana Salomonowicza dwóch dwupiętrowych oficyn pod numerem 255 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

1903 – „O nadbudowie przez Zelmana Salomonowicza trzeciego piętra z mansardą nad dwupiętrowym domem frontowym oraz dwóch oficyn pomiędzy nimi, trzeciego piętra nad trzecią oficyną z dwiema murowanymi przybudówkami pod numerem 18/255 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

 

Ogłoszenia prasowe:

  • M. S. Mazel Szkoła prywatna żeńska
  • Izrael Lande Wyroby tabaczne
  • L. Chmielewski Fabryka zegarów ściennych
  • Kretschmar i Gabler Skład artykułów technicznych
  • S. Kajzer Massażysta
  • F. Chelemen Zakład świateł gazowo-żarowych
  • M. Jabłoń Skład wstążek, tiulu, koronek, haftów, innych
  • Władyslawa Kwiaciarnia
  • L. Szakin Gimnazjum filologiczne 8-klasowe
  • M. Bialek Fabryka wyrobów masarskich koszernych
26 marca 2015

Zostań PATRONEM piotrkowska-nr

________________________________________________________________________________________________________________________________________

 

piotrkowska-nr.pl

© Wszystkie prawa zastrzeżone