1. Próchnika (1-11)
    1. Piotrkowska 1
    2. Piotrkowska 3
    3. Piotrkowska 5
    4. Piotrkowska 7
    5. Piotrkowska 9
    6. Piotrkowska 11
  2. Więckowskiego (13-27)
    1. Piotrkowska 13
    2. Piotrkowska 15
    3. Piotrkowska 17
    4. Piotrkowska 19
    5. Piotrkowska 21
    6. Piotrkowska 23
    7. Piotrkowska 25
    8. Piotrkowska 27
  3. Zielona (29-45)
    1. Piotrkowska 29
    2. Piotrkowska 31
    3. Piotrkowska 33
    4. Piotrkowska 35
    5. Piotrkowska 37
    6. Piotrkowska 39
    7. Piotrkowska 41
    8. Piotrkowska 43
    9. Piotrkowska 45
  4. 6 Sierpnia (47-63)
    1. Piotrkowska 47
    2. Piotrkowska 49
    3. Piotrkowska 51
    4. Piotrkowska 53
    5. Piotrkowska 55
    6. Piotrkowska 57
    7. Piotrkowska 59
    8. Piotrkowska 61
    9. Piotrkowska 63
  5. A. Struga (65-95)
    1. Piotrkowska 65
    2. Piotrkowska 67
    3. Piotrkowska 69
    4. Piotrkowska 71
    5. Piotrkowska 73
    6. Piotrkowska 75
    7. Piotrkowska 77
    8. Piotrkowska 79
    9. Piotrkowska 81
    10. Piotrkowska 83
    11. Piotrkowska 85
    12. Piotrkowska 87
    13. Piotrkowska 89
    14. Piotrkowska 91
    15. Piotrkowska 93
    16. Piotrkowska 95
  6. Zamenhofa (97-127)
    1. Piotrkowska 97
    2. Piotrkowska 99
    3. Piotrkowska 101
    4. Piotrkowska 103
    5. Piotrkowska 105
    6. Piotrkowska 107
    7. Piotrkowska 109
    8. Piotrkowska 111
    9. Piotrkowska 113
    10. Piotrkowska 115
    11. Piotrkowska 117
    12. Piotrkowska 119
    13. Piotrkowska 121
    14. Piotrkowska 123
    15. Piotrkowska 125
    16. Piotrkowska 127
  7. Mickiewicza (129-163)
    1. Piotrkowska 129
    2. Piotrkowska 131
    3. Piotrkowska 133
    4. Piotrkowska 135
    5. Piotrkowska 137
    6. Piotrkowska 139
    7. Piotrkowska 141
    8. Piotrkowska 143
    9. Piotrkowska 145
    10. Piotrkowska 147
    11. Piotrkowska 149
    12. Piotrkowska 151
    13. Piotrkowska 153
    14. Piotrkowska 155
    15. Piotrkowska 157
    16. Piotrkowska 159
    17. Piotrkowska 161
    18. Piotrkowska 163
  8. Żwirki (165-193)
    1. Piotrkowska 165
    2. Piotrkowska 167
    3. Piotrkowska 169
    4. Piotrkowska 171
    5. Piotrkowska 173
    6. Piotrkowska 175
    7. Piotrkowska 175a
    8. Piotrkowska 177
    9. Piotrkowska 179
    10. Piotrkowska 181
    11. Piotrkowska 183
    12. Piotrkowska 185
    13. Piotrkowska 187
    14. Piotrkowska 189
    15. Piotrkowska 191
    16. Piotrkowska 193
  9. Radwańska (195-225)
    1. Piotrkowska 195
    2. Piotrkowska 197
    3. Piotrkowska 199
    4. Piotrkowska 201
    5. Piotrkowska 203/205
    6. Piotrkowska 207
    7. Piotrkowska 209
    8. Piotrkowska 211
    9. Piotrkowska 213
    10. Piotrkowska 215
    11. Piotrkowska 217
    12. Piotrkowska 219
    13. Piotrkowska 221
    14. Piotrkowska 223
    15. Piotrkowska 225
  1. Rewolucji (2-12)
    1. Piotrkowska 2
    2. Piotrkowska 4
    3. Piotrkowska 6
    4. Piotrkowska 8
    5. Piotrkowska 10
    6. Piotrkowska 12
  2. Jaracza (14-32)
    1. Piotrkowska 14
    2. Piotrkowska 16
    3. Piotrkowska 18
    4. Piotrkowska 20
    5. Piotrkowska 22
    6. Piotrkowska 24
    7. Piotrkowska 26
    8. Piotrkowska 28
    9. Piotrkowska 30/32
  3. Narutowicza (34-52)
    1. Piotrkowska 34
    2. Piotrkowska 36
    3. Piotrkowska 38
    4. Piotrkowska 40
    5. Piotrkowska 42
    6. Piotrkowska 44
    7. Piotrkowska 46
    8. Piotrkowska 48
    9. Piotrkowska 50
    10. Piotrkowska 52
  4. Traugutta (54-70)
    1. Piotrkowska 54
    2. Piotrkowska 56
    3. Piotrkowska 58
    4. Piotrkowska 60
    5. Piotrkowska 62
    6. Piotrkowska 64
    7. Piotrkowska 66
    8. Piotrkowska 68
    9. Piotrkowska 70
  5. Moniuszki (72-74)
    1. Piotrkowska 72
    2. Piotrkowska 74
  6. Tuwima (76-98)
    1. Piotrkowska 76
    2. Piotrkowska 78
    3. Piotrkowska 80
    4. Piotrkowska 82
    5. Piotrkowska 84
    6. Piotrkowska 86
    7. Piotrkowska 88
    8. Piotrkowska 90
    9. Piotrkowska 92
    10. Piotrkowska 94
    11. Piotrkowska 96
    12. Piotrkowska 98
  7. Nawrot (100-124)
    1. Piotrkowska 100
    2. Piotrkowska 100a
    3. Piotrkowska 102
    4. Piotrkowska 102a
    5. Piotrkowska 104
    6. Piotrkowska 104a
    7. Piotrkowska 106
    8. Piotrkowska 108
    9. Piotrkowska 110
    10. Piotrkowska 112
    11. Piotrkowska 114
    12. Piotrkowska 116
    13. Piotrkowska 118
    14. Piotrkowska 120
    15. Piotrkowska 122
    16. Piotrkowska 124
  8. Roosevelta (126-144)
    1. Piotrkowska 126
    2. Piotrkowska 128
    3. Piotrkowska 130
    4. Piotrkowska 132
    5. Piotrkowska 134
    6. Piotrkowska 136
    7. Piotrkowska 138/140
    8. Piotrkowska 142
    9. Piotrkowska 144
  9. Piłsudskiego (146-160)
    1. Piotrkowska 146
    2. Piotrkowska 148
    3. Piotrkowska 150
    4. Piotrkowska 152
    5. Piotrkowska 154
    6. Piotrkowska 156
    7. Piotrkowska 158
    8. Piotrkowska 160
  10. Wigury (162-196)
    1. Piotrkowska 162
    2. Piotrkowska 164
    3. Piotrkowska 166
    4. Piotrkowska 168
    5. Piotrkowska 170
    6. Piotrkowska 172
    7. Piotrkowska 174
    8. Piotrkowska 176
    9. Piotrkowska 178
    10. Piotrkowska 180
    11. Piotrkowska 182
    12. Piotrkowska 184
    13. Piotrkowska 186
    14. Piotrkowska 188
    15. Piotrkowska 190
    16. Piotrkowska 192
    17. Piotrkowska 194
    18. Piotrkowska 196
  11. Brzeźna (198-232)
    1. Piotrkowska 198
    2. Piotrkowska 200
    3. Piotrkowska 202
    4. Piotrkowska 204
    5. Piotrkowska 206
    6. Piotrkowska 208
    7. Piotrkowska 210
    8. Piotrkowska 212
    9. Piotrkowska 214
    10. Piotrkowska 216
    11. Piotrkowska 218
    12. Piotrkowska 220
    13. Piotrkowska 222
    14. Piotrkowska 224/226
    15. Piotrkowska 228
    16. Piotrkowska 230/232

pierzeja zachodnia

nr nieparzyste

pierzeja wschodnia

nr parzyste

Piotrkowska_49

Piotrkowska 49

nr hip. 785 (do 1850 r. - 117)

 

Pierwsze zdjęcie w galerii przedstawia ReFotografię autorstwa Stefana Brajtera

 

Pod koniec lat 60-tych XIX w. posesja należała do Ernsta Halanga, a latach 70-tych XIX w. przeszła w ręce Dawida Prussaka (zobacz poniżej). Nowy właściciel wykreślił gminę miasta Łodzi z hipoteki nieruchomości.

1878-1879 - "O wykupie czynszów przez Dawida Prussaka z gruntu nr 117/785 w mieście Łodzi". [zobacz]

Fotografia E. Stummana z 1875 r. (trzecie zdjęcie w galerii) przedstawia jednopiętrowy budynek frontowy przy Piotrkowskiej 785. Dokumenty budowlane z 1888 r. wymieniają już kamienicę dwupiętrową.

W podwórzu posesji funkcjonowała ręczna tkalnia wyrobów wełnianych Prussaka.

 

W latach 90-tych XIX w., do ogłoszenia upadłości w 1901 r., mieścił się pod tym adresem skład Tow. Akc. Przemysłowego Władysława Barucha. Obiekty przemysłowe Barucha zostały wystawione pod ówczesnym adresem Nowo Cegielnianej 15 (dz. Więckowskiego 43/45, róg Lipowej).

1893 - "O zatwierdzeniu planu budowy przez Władysława Barucha murowanej, trzypiętrowej, podpiwniczonej tkalni, parterowego budynku gospodarczego ze stajnia, ustępów i stróżówki pod numerem 729 na rogu przedłużenia ulicy Cegielnianej i ulicy Lipowej w mieście Łodzi". [zobacz]

Po 1901 r. zabudowania fabryczne Barucha przejęło Tow. Akc. Manufaktury Wełnianej "Saksonia", które funkcjonowało przy Nowo Cegielnianej 15 już wcześniej, od 1897 r. Ok. 1911 r. posesja fabryczna przeszła w ręce spadkobierców Dawida Prussaka.

 

Dokumenty archiwalne:

1888/89 – „O budowie przez Dawida Prussaka murowanej, dwupiętrowej oficyny ze strychem - magazyny towarów na nieruchomości pod numerem 785 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

1900 – „Projekt przebudowy okien sklepowych i obniżenia podłogi w domu właściciela Dawida Prussaka pod numerem 785/43 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

 

Dawid Prussak (1845-1909) przyjechał do Łodzi do swojego starszego brata, wtedy już uznanego fabrykanta, Abrama Prussaka. W latach 70-tych XIX w., w oficynach Piotrkowskiej 49, Dawid prowadził ręczną tkalnię wyrobów wełnianych, zatrudniającą ponad 30 robotników. Na początku lat 90-tych XIX w., przy produkcji kołder i wyrobów wełnianych, pracowało tam blisko 90 robotników.

Nowe obiekty fabryczne (jak się zaraz okaże, nie wszystkie nowe) powstały pomiędzy ulicą Zachodnią i Wólczańską, pod późniejszym adresem Zielonej 13, a obecnie Wólczańska 14/16.

1892 - "O budowie przez Dawida Prussaka: 1.) nowej części i odbudowie po pożarze dawnej części trzypiętrowej przędzalni, 2.) parterowego magazynu, 3.) parterowej maszynowni, 4.) parterowego kantoru i 5.) dwupiętrowego domu mieszkalnego i takiejże oficyny na nieruchomości fabrycznej pod numerami 786b, 786c 270b i 269a na rogu ulic: Zachodniej, Zielonej i Wólczańskiej w mieście Łodzi". [zobacz]

W powyższym dokumencie budowlanym jest mowa, między innymi, o "odbudowie po pożarze dawnej części trzypiętrowej przędzalni". Żeby dowiedzieć się więcej o wzmiankowanym pożarze, musimy cofnąć się o 7 lat, do października 1885 r. (MA). Z informacji prasowych dowiadujemy się, że spłonęła przędzalnia i tkalnia Szymona Heymanna, ówcześnie również współwłaściciela (z Józefem Landau) nieruchomości przy Piotrkowskiej 48. Mało wiemy zarówno o fabryce, jak i osobie Heymanna, a była to ważna postać na mapie Łodzi lat 70-tych i 80-tych XIX w.

Pierwsze obiekty przemysłowe Heymanna powstały w latach 70-tych. Rozwój zakładów widać na porównaniu planów Rudolfa Micińskiego z 1873 i 1877 r. Następne lata przyniosły kolejne inwestycje.

1878-79 - "O zatwierdzeniu planu na nadbudowę przez Szymona Heimana murowanej trzypiętrowej przędzalni pod nr 786a w mieście Łodzi". [zobacz]

Końcowy kształt fabryki, już nieczynnej, przedstawia plan z 1888 r. (MA), stanowiący fragment dokumentacji budowlanej innego obiektu. O zaniechaniu odbudowy pogorzeliska informuje Kalendarz Łódzki z 1888 r. (MA).

Szymon Heymann był znanym i cenionym członkiem łódzkiej społeczności żydowskiej. Poniżej kilka działań, w których uczestniczył i funkcji, które piastował:

  • jeden z członków Dozoru Bożniczego w latach 1876-84, obok Abrama Prussaka, Joachima Silbersteina, Jakuba Dobranickiego i Moszka Weisa,
  • jedyny, poza Hermanem Konstadtem, żydowski przedstawiciel członków założycieli Łódzkiej Straży Ogniowej Ochotniczej,
  • członek komitetu Towarzystwa Kredytowego m. Łodzi,
  • członek komitetu Stowarzyszenia Pielęgnowania chorych, obok Markusa Silbersteina, L. Friedlandera i Jakuba S. Goldmana.

Pewną ciekawostkę, ze względu na osobę autora, stanowi podziękowanie, jakie ukazało się na łamach "Dziennika Łódzkiego", w związku z pożarem zakładu Heymanna (MA).

Rozległy teren fabryczny Heymanna, ze zniszczonymi przez pożar budynkami produkcyjnymi, przeszedł w ręce Dawida Prussaka. Nowy właściciel, poza wystawieniem dodatkowych obiektów, odbudował spaloną fabrykę Heymanna. Dowód tego daje wspomniany już plan z 1888 r., oraz prezentowana powyżej dokumentacja budowlana z 1892 r.

Wkrótce kilka słów o innych dokonaniach Dawida Prussaka, tych mniej i bardziej znaczących.

c.d.n.

 

MA (materiały archiwalne) - zobacz

 

Ogłoszenia prasowe:

  • E. Lotha Kapelusze słomkowe i filcowe
  • Frumkin i S-ka Skład w mieście Łodzi
  • Tow. Akc. Przemysłowe Władysława Barucha Skład fabryczny
  • „Prowodnik” Skład linoleum
  • B-cia Rawscy Fabryka wyrobów kamgarnowych
  • Dominium Rogów Mleczarnia
  • Dawid Prussak Skład wełnianej manufaktury
  • Adolf Neugebauer i S-ka Fabryka tkanin metalowych i ogrodzeń drucianych
  • A. J. Tyber Skład papieru, tektury i materiałów piśmiennych
  • Arnold Brawerman Skład rowerów i maszyn do szycia
  • „Republika”i „Express Wieczorny Ilustrowany” Wydawnictwo
29 marca 2015

Zostań PATRONEM piotrkowska-nr

________________________________________________________________________________________________________________________________________

 

piotrkowska-nr.pl

© Wszystkie prawa zastrzeżone