pierzeja zachodnia

nr nieparzyste

pierzeja wschodnia

nr parzyste

Piotrkowska_90

Piotrkowska 90

nr hip. 521 (do 1850 r. – nr 95)

 

Przynajmniej od lat 60-tych XIX w. nieruchomość należała do małżonków Karoliny i Krystiana Fryderyka Hänsch. Po śmierci Krystyny i przeprowadzeniu procesu o dział majątku, nieruchomość wystawiono na sprzedaż w drodze publicznej licytacji. Najwyższe postąpienie złożył Fryderyk Hänsch i w czerwcu 1865 r. stał się jedynym właścicielem nieruchomości.

 

Kontraktem z marca 1867 r. Hänsch sprzedał nieruchomość Henrykowi Grau, za kwotę 4400 rubli.

 

W marcu 1868 r. Grau sprzedał nieruchomość Fryderykowi Kühnel, za kwotę 4900 rubli.

 

W maju 1873 r. Fryderyk Kühnel sprzedał nieruchomość swojemu synowi, Gustawowi Adolfowi Kühnel, za kwotę 8000 rubli.

 

Na mocy kontraktu z sierpnia 1874 r. Gustaw Adolf Kühnel sprzedał nieruchomość małżonkom Ernestynie (z domu Kühnel) i Teodorowi Steigert, za kwotę 8000 rubli.

Wkrótce Steigert wykupił grunt działki.

1875-1876 - "O wykupie czynszów przez Teodora Steigerta z gruntów nr 95/521, 172/730 w mieście Łodzi". [zobacz]

Na froncie Piotrkowskiej 90, jeszcze przez kolejne 20 lat, stał parterowy drewniak, a w podwórzu właściciel rozwijał przedsiębiorstwo włókiennicze.

Okazała kamienica frontowa została wystawiona w 1894 r.

Po uruchomieniu nowej fabryki przy ulicy Przędzalnianej, na Piotrkowskiej 90 mieściła się siedziba zarządu przedsiębiorstwa i skład wyrobów fabrycznych. Z biegiem lat wszystkie oficyny przeznaczono na cele mieszkalne.

Posesja była w rękach rodziny Steigert do zakończenia II wojny.

 

W okresie międzywojennym przy Piotrkowskiej 90 miał swoją siedzibę łódzki oddział żydowskiej loży masońskiej B'nai B'rith. W 1938 r., na mocy dekretu Prezydenta Mościckiego, wszystkie loże masońskie w Polsce zostały rozwiązane. Z krótkim opisem pomieszczeń opuszczonych przez B'nai B'rith na Piotrkowskiej 90, możemy zapoznać się w artykule opublikowanym na łamach "Ilustrowanej Republiki" (MA).

 

Przez długi czas funkcjonowała pod tym adresem fabryka H. P. Gordina (tkalnia pluszu, później jedwabiu). W latach 30-tych XX w. produkcja firmy "H. Gordin i S-ka" (H. Gordin i E. Halpern) funkcjonowała w obiektach Maksymiliana Schiffera (Szyffera), przy ulicy Wólczańskiej 127.

 

W sklepie firmowym przy Piotrkowskiej 90 prezentowała swoje wyroby firma meblarska Roberta Schultza. Meble wytwarzano w nowoczesnej fabryce wystawionej w 1910 r. przy ulicy Długiej/Gdańskiej 112 (dz. Gdańska 112/112a). W okresie międzywojennym zakład zatrudniał 70 robotników i osiągał roczne obroty rzędu 300 tys. złp.

Wcześniejsza produkcja R. Schultza była zlokalizowana na Piotrkowskiej 114, w obiektach przejętych po Wilhelmie Thiede, utytułowanym przedsiębiorcy tej samej branży.

 

W okresie międzywojennym działała od frontu Piotrkowskiej 90 elegancka kawiarnia i restauracja „Tivoli”. Bardziej znana restauracja (również ogród letni) o tej samej nazwie działała przy ulicy Przejazd.

 

Archiwalne dokumenty budowlane:

1888 – „O budowie przez Teodora Steigerta dwóch murowanych, piętrowych magazynów wełny pod numerem 521 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

1894 – „Projekt nadbudowy trzeciego piętra nad istniejącą dwupiętrową oficyną fabryczną na nieruchomości Teodora Steigerta pod numerem 521 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

1894 – „O budowie przez Teodora Steigerta murowanego, trzypiętrowego, podpiwniczonego domu i nadbudowie drugiego piętra na ścianach istniejącej piętrowej oficyny pod numerem 90/521 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

1895 – „Projekt budowy murowanej, dwupiętrowej, podpiwniczonej oficyny mieszkalnej z poddaszem, parterowych, murowanych ustępów i nadbudowy drugiego piętra z poddaszem nad istniejącą piętrową oficyną, na nieruchomości Teodora Steigerta pod numerem 521 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

 

Ogłoszenia prasowe:

  • Julius Wünsche Dom agenturowy
  • Teodor Steigert Fabryka chustek, kortów i serwet
  • Petersilge, Hessen i Manitius Drukarnia i litografia
  • H. P. Gordin i H. Jukel Fabryka wyrobów pluszowych
  • Józef A. Majer Dom agenturowy
  • „TIVOLI” Restauracja, kawiarnia
  • L. Drutowski i S-ka Dom handlowo-komisowy
  • Bank dla Handlu i Przemysłu w Warszawie Oddział w Łodzi
  • M. Zylberszac Wyrób i sprzedaż towarów bawełnianych i półwełnianych
  • Gordin, Lipszyc i S-ka Fabryka wyrobów jedwabnych

 

Rodzina Steigert

Steigertowie, rolnicy z Wirtembergii, przybyli na ówczesne ziemie polskie zaboru pruskiego na początku XIX w. Osiedlili się, z innymi kolonistami niemieckimi, w założonej przez władze pruskie osadzie Nowosolna, położonej niedaleko malutkiego, rolniczego miasteczka, jakim była wtedy Łódź.

Jakób Steigert sr., urodzony w 1822 r., jako pierwszy osiedlił się w Łodzi. W latach 40-tych XIX w. prowadził niewielką tkalnię ręczną na Piotrkowskiej 233. Żoną Jakóba sr.  była Wilhelmina Wagner.

 

Dynamiczny rozwój przemysłowej potęgi rodziny Steigert zapoczątkował syn Jakóba sr., Teodor Steigert, oraz dwaj jego młodsi bracia, Jakób Steigert jr. i Gottfryd Steigert.

 

Teodor Steigert (ur. 1849 akt 333 - zm. 1914), 3 lata po ślubie z Ernestyną Kühnel (akt 130), kupił nieruchomość należącą do szwagra, przy Piotrkowskiej 90, gdzie uruchomił w podwórzu ręczną fabrykę wełnianą, produkującą kort, chustki, serwety i obrusy. W latach 90-tych fabrykę zmechanizowano, stawiając na Piotrkowskiej maszynę parową. Wąska działka w centrum Łodzi uniemożliwiała dalszą rozbudowę przedsiębiorstwa. Pod koniec lat 90-tych XIX w. Teodor Steigert wystawił trzypiętrową przędzalnię bawełny na terenach przy ulicy Przędzalnianej (dz. Milionowa 55).

1898 - "O budowie przez Teodora Steigerta w mieście Łodzi murowanej, trzypiętrowej przędzalni bawełny, maszynowni i kotłowni, piętrowej oficyny i parterowej stajni z wozownią". [zobacz]

 

Po śmierci założyciela udziałowcami firmy, przekształconej w 1914 r. w spółkę akcyjną, zostali: syn Teodora, Albert (ur. 1874 akt 531 - zm. 1939), syn brata Teodora, Jakóba Steigert jr., Adolf (ur. 1875 akt 162 - zm. 1923), córka Melida i zięć Juliusz Robert Kindermann. W 1936 r. przedsiębiorstwo "Przędzalnia Bawełny Teodor Steigert Sp. Akc." zatrudniało ponad 500 pracowników i wykazało wartość sprzedaży w kwocie ponad 3,6 mln zł (MA).

Na terenie przemysłowym, pod obecnym adresem Milonowa 53, Adolf Steigert zbudował w 1911 r. willę. Obiekt istnieje do dzisiaj.

 

Ok. 1900 r., na ulicy Czarna Droga, w obszarze leżącym wtedy poza granicami Łodzi (dz. Popioły 49/51 w Rudzie Pabianickiej, w okresie międzywojennym ul. S. Żeromskiego), Teodor Steigert zbudował dom letniskowy. Obiekt istnieje do chwili obecnej.

 

MA (materiały archiwalne) - zobacz

 

26 marca 2015

Zostań PATRONEM piotrkowska-nr

________________________________________________________________________________________________________________________________________

 

piotrkowska-nr.pl

© Wszystkie prawa zastrzeżone