pierzeja zachodnia

nr nieparzyste

pierzeja wschodnia

nr parzyste

Piotrkowska_54

Piotrkowska 54

nr hip. 501 (do 1850 r. – nr 115)

 

Pierwszy budynek, trzyizbowy dom drewniany z murowaną przybudówką, zbudowany w latach 40-tych XIX w., był własnością tkacza, Franciszka Pitschmanna. Na początku lat 50-tych Pitschmann był jednym z większych łódzkich producentów tkanin wełnianych. Ręczne warsztaty tkackie funkcjonowały w parterowym, drewnianym obiekcie w głębi podwórza. Oto co pisze Oskar Flatt w publikacji "Opis miasta Łodzi" z 1853 r.:

"Fabryka Franciszka Pitschmann, o 16 warsztatach; zatrudnia ludzi 26. W roku zeszłym wyrobiono 4200 arsz. flanelli i 3400 chustek; na to użyto surowej wełny 200 pudów; wartość produkcyi 8000 Rsr; wartość narzędzi 800 Rsr.".

 

Przez długi czas, przynajmniej od lat 60-tych XIX w., nieruchomość należała do rodziny Fischerów. Kalendarz Jana Petersilge na rok 1870 podaje jako właścicielkę Teresę Fischer, żonę Franciszka Fischera seniora.  Taryfa domów z 1920 r. wymienia sukcesorów Franciszka Fischera (sukcesorów Franciszka juniora).

W miejscu parterowego domu, w 1876 r., po ślubie z Marią Wolanek, Franciszek Fischer junior wystawił dwupiętrową, eklektyczną kamienicę. Drugie zdjęcie w galerii, autorstwa Eliasza Stummana, przedstawia kamienicę Fischera krótko po jej wzniesieniu. W tym czasie Fischer wykupił również grunt działki.

1876 - "O wykupie czynszów przez Franciszka Fischera z gruntu nr 115/501 w mieście Łodzi". [zobacz]

W latach 1889-90 powstał dwupiętrowy „pałac” przy Dzielnej 1 (dz. Narutowicza 1), zbudowany prawdopodobnie przez dzieci Franciszka Fischera juniora.

Czy rodzina Fischerów z Piotrkowskiej 54, to Fischerowie z Piotrkowskiej 112? Zagadka została wyjaśniona - zobacz Piotrkowska 112

 

Na przełomie XIX i XX w. parter budynku Fischerów wypełniony był sklepami. Eleganckie delikatesy Maurycego Sprzączkowskiego (zobacz Piotrkowska 76 i 103) imponowały wyborem win i towarów kolonialnych. Sprzączkowski prowadził również największe w Królestwie Polskim przedstawicielstwo składów herbaty „Piotra Orłowa”.

 

Pod tym adresem funkcjonował skład wędlin rodziny Rassalskich. Główny sklep Ignacego Rassalskiego sr mieścił się na ulicy Konstantynowskiej 319 (póź. Konstantynowska 12, dz. Legionów 12) w domu własnym. Posesja Rassalskich na Konstantynowskiej sąsiadowała z nieruchomością Fryderyka Sellina (Konstantynowska 14-16). Okazała kamienica Rassalskich, zbudowana w miejscu wcześniejszego domu parterowego, powstała ok. 1911 r.

1889 - "O budowie przez Rassalskiego oficyny z lodownią, na nieruchomości pod numerem 319 przy ulicy Konstantynowskiej w mieście Łodzi". [zobacz]

1911 - "Projekt budowy przez Ignacego Rassalskiego murowanego, trzypiętrowego domu i dwóch takich samych czteropiętrowych oficyn pod numerem 12 przy ulicy Konstantynowskiej w mieście Łodzi". [zobacz]

Ignacy Rassalski jr odszedł od rodzinnej tradycji, rzeźnictwa i otworzył przedsiębiorstwo powroźnicze, produkujące liny transmisyjne, okrętowe i przędzę sizalową. W okresie międzywojennym wybudował willę na ulicy Wigury 4 (dz. Wigury 4/6). Dobrze utrzymany budynek istnieje do dzisiaj.

 

W okresie międzywojennym działał przy Piotrkowskiej 54 skład (kantor) fabryki wyrobów włókienniczych Mozesa Klajmana. Przedsiebiorstwo założone w 1921 r. przy ulicy Zagajnikowej 31 (dz. Kopcińskiego 31) produkowało tkaniny jedwabne i wełniane, zatrudniało 200 robotników i wykazywało roczny obrót na poziomie ponad 3 mln złp (rok 1936). W latach 30-tych XX w. firma Mozesa Klajmana była prowadzona przez jego synów, Dawida i Lejba Klajmanów.

 

Dokumenty archiwalne:

1889 – „ Projekt budowy murowanego, dwupiętrowego, a od strony podwórza trzypiętrowego, domu mieszkalnego i trzypiętrowej oficyny mieszkalnej na nieruchomości przez Franciszka Fischera pod numerem 501 przy ulicy Dzielnej w mieście Łodzi”. [zobacz]

1910 – „Projekt na przebudowę przez Alberta Fischera parteru murowanego, dwupiętrowego domu i nadbudowę drugiego piętra nad piętrową oficyną pod numerami 1-54/501 na rogu ulic Piotrkowskiej i Dzielnej w mieście Łodzi”. [zobacz]

 

Ogłoszenia prasowe:

  • Gampe i Albrecht Skład fabryczny
  • M. Sprzączkowski Skład win, herbaty, delikatesów
  • S. J. Lewiński Zakład elektrotechniczny i optyczny
  • Ignacy Rassalski Skład wędlin
  • A. Rotszyld Tkalnia wyrobów wełnianych i półwełnianych
  • Stanisław Jaworski (daw. M. Sprzączkowski) Skład win, herbaty, delikatesów
  • S. Lasman Magazyn konfekcyj damskiej
  • M. Klajman (właśc. D. i L. Klajman) Fabryka wyrobów włókienniczych
  • B. Buzyn Fabryka wyrobów włókienniczych
26 marca 2015

Zostań PATRONEM piotrkowska-nr

________________________________________________________________________________________________________________________________________

 

piotrkowska-nr.pl

© Wszystkie prawa zastrzeżone