1. Próchnika (1-11)
    1. Piotrkowska 1
    2. Piotrkowska 3
    3. Piotrkowska 5
    4. Piotrkowska 7
    5. Piotrkowska 9
    6. Piotrkowska 11
  2. Więckowskiego (13-27)
    1. Piotrkowska 13
    2. Piotrkowska 15
    3. Piotrkowska 17
    4. Piotrkowska 19
    5. Piotrkowska 21
    6. Piotrkowska 23
    7. Piotrkowska 25
    8. Piotrkowska 27
  3. Zielona (29-45)
    1. Piotrkowska 29
    2. Piotrkowska 31
    3. Piotrkowska 33
    4. Piotrkowska 35
    5. Piotrkowska 37
    6. Piotrkowska 39
    7. Piotrkowska 41
    8. Piotrkowska 43
    9. Piotrkowska 45
  4. 6 Sierpnia (47-63)
    1. Piotrkowska 47
    2. Piotrkowska 49
    3. Piotrkowska 51
    4. Piotrkowska 53
    5. Piotrkowska 55
    6. Piotrkowska 57
    7. Piotrkowska 59
    8. Piotrkowska 61
    9. Piotrkowska 63
  5. A. Struga (65-95)
    1. Piotrkowska 65
    2. Piotrkowska 67
    3. Piotrkowska 69
    4. Piotrkowska 71
    5. Piotrkowska 73
    6. Piotrkowska 75
    7. Piotrkowska 77
    8. Piotrkowska 79
    9. Piotrkowska 81
    10. Piotrkowska 83
    11. Piotrkowska 85
    12. Piotrkowska 87
    13. Piotrkowska 89
    14. Piotrkowska 91
    15. Piotrkowska 93
    16. Piotrkowska 95
  6. Zamenhofa (97-127)
    1. Piotrkowska 97
    2. Piotrkowska 99
    3. Piotrkowska 101
    4. Piotrkowska 103
    5. Piotrkowska 105
    6. Piotrkowska 107
    7. Piotrkowska 109
    8. Piotrkowska 111
    9. Piotrkowska 113
    10. Piotrkowska 115
    11. Piotrkowska 117
    12. Piotrkowska 119
    13. Piotrkowska 121
    14. Piotrkowska 123
    15. Piotrkowska 125
    16. Piotrkowska 127
  7. Mickiewicza (129-163)
    1. Piotrkowska 129
    2. Piotrkowska 131
    3. Piotrkowska 133
    4. Piotrkowska 135
    5. Piotrkowska 137
    6. Piotrkowska 139
    7. Piotrkowska 141
    8. Piotrkowska 143
    9. Piotrkowska 145
    10. Piotrkowska 147
    11. Piotrkowska 149
    12. Piotrkowska 151
    13. Piotrkowska 153
    14. Piotrkowska 155
    15. Piotrkowska 157
    16. Piotrkowska 159
    17. Piotrkowska 161
    18. Piotrkowska 163
  8. Żwirki (165-193)
    1. Piotrkowska 165
    2. Piotrkowska 167
    3. Piotrkowska 169
    4. Piotrkowska 171
    5. Piotrkowska 173
    6. Piotrkowska 175
    7. Piotrkowska 175a
    8. Piotrkowska 177
    9. Piotrkowska 179
    10. Piotrkowska 181
    11. Piotrkowska 183
    12. Piotrkowska 185
    13. Piotrkowska 187
    14. Piotrkowska 189
    15. Piotrkowska 191
    16. Piotrkowska 193
  9. Radwańska (195-225)
    1. Piotrkowska 195
    2. Piotrkowska 197
    3. Piotrkowska 199
    4. Piotrkowska 201
    5. Piotrkowska 203/205
    6. Piotrkowska 207
    7. Piotrkowska 209
    8. Piotrkowska 211
    9. Piotrkowska 213
    10. Piotrkowska 215
    11. Piotrkowska 217
    12. Piotrkowska 219
    13. Piotrkowska 221
    14. Piotrkowska 223
    15. Piotrkowska 225
  1. Rewolucji (2-12)
    1. Piotrkowska 2
    2. Piotrkowska 4
    3. Piotrkowska 6
    4. Piotrkowska 8
    5. Piotrkowska 10
    6. Piotrkowska 12
  2. Jaracza (14-32)
    1. Piotrkowska 14
    2. Piotrkowska 16
    3. Piotrkowska 18
    4. Piotrkowska 20
    5. Piotrkowska 22
    6. Piotrkowska 24
    7. Piotrkowska 26
    8. Piotrkowska 28
    9. Piotrkowska 30/32
  3. Narutowicza (34-52)
    1. Piotrkowska 34
    2. Piotrkowska 36
    3. Piotrkowska 38
    4. Piotrkowska 40
    5. Piotrkowska 42
    6. Piotrkowska 44
    7. Piotrkowska 46
    8. Piotrkowska 48
    9. Piotrkowska 50
    10. Piotrkowska 52
  4. Traugutta (54-70)
    1. Piotrkowska 54
    2. Piotrkowska 56
    3. Piotrkowska 58
    4. Piotrkowska 60
    5. Piotrkowska 62
    6. Piotrkowska 64
    7. Piotrkowska 66
    8. Piotrkowska 68
    9. Piotrkowska 70
  5. Moniuszki (72-74)
    1. Piotrkowska 72
    2. Piotrkowska 74
  6. Tuwima (76-98)
    1. Piotrkowska 76
    2. Piotrkowska 78
    3. Piotrkowska 80
    4. Piotrkowska 82
    5. Piotrkowska 84
    6. Piotrkowska 86
    7. Piotrkowska 88
    8. Piotrkowska 90
    9. Piotrkowska 92
    10. Piotrkowska 94
    11. Piotrkowska 96
    12. Piotrkowska 98
  7. Nawrot (100-124)
    1. Piotrkowska 100
    2. Piotrkowska 100a
    3. Piotrkowska 102
    4. Piotrkowska 102a
    5. Piotrkowska 104
    6. Piotrkowska 104a
    7. Piotrkowska 106
    8. Piotrkowska 108
    9. Piotrkowska 110
    10. Piotrkowska 112
    11. Piotrkowska 114
    12. Piotrkowska 116
    13. Piotrkowska 118
    14. Piotrkowska 120
    15. Piotrkowska 122
    16. Piotrkowska 124
  8. Roosevelta (126-144)
    1. Piotrkowska 126
    2. Piotrkowska 128
    3. Piotrkowska 130
    4. Piotrkowska 132
    5. Piotrkowska 134
    6. Piotrkowska 136
    7. Piotrkowska 138/140
    8. Piotrkowska 142
    9. Piotrkowska 144
  9. Piłsudskiego (146-160)
    1. Piotrkowska 146
    2. Piotrkowska 148
    3. Piotrkowska 150
    4. Piotrkowska 152
    5. Piotrkowska 154
    6. Piotrkowska 156
    7. Piotrkowska 158
    8. Piotrkowska 160
  10. Wigury (162-196)
    1. Piotrkowska 162
    2. Piotrkowska 164
    3. Piotrkowska 166
    4. Piotrkowska 168
    5. Piotrkowska 170
    6. Piotrkowska 172
    7. Piotrkowska 174
    8. Piotrkowska 176
    9. Piotrkowska 178
    10. Piotrkowska 180
    11. Piotrkowska 182
    12. Piotrkowska 184
    13. Piotrkowska 186
    14. Piotrkowska 188
    15. Piotrkowska 190
    16. Piotrkowska 192
    17. Piotrkowska 194
    18. Piotrkowska 196
  11. Brzeźna (198-232)
    1. Piotrkowska 198
    2. Piotrkowska 200
    3. Piotrkowska 202
    4. Piotrkowska 204
    5. Piotrkowska 206
    6. Piotrkowska 208
    7. Piotrkowska 210
    8. Piotrkowska 212
    9. Piotrkowska 214
    10. Piotrkowska 216
    11. Piotrkowska 218
    12. Piotrkowska 220
    13. Piotrkowska 222
    14. Piotrkowska 224/226
    15. Piotrkowska 228
    16. Piotrkowska 230/232

pierzeja zachodnia

nr nieparzyste

pierzeja wschodnia

nr parzyste

Piotrkowska_56

Piotrkowska 56

nr hip. 502 (do 1850 r. – nr 114)

 

W latach 50-tych XIX w. parterowy budynek był własnością majstra tkackiego, Juliusza Wergau. Kalendarz Jana Petersilge na rok 1870 r., prezentujący stan z końca lat 60-tych XIX w., podaje jeszcze J. Wergau jako właściciela.

 

Na przełomie lat 60-tych i 70-tych XIX w. nieruchomość przeszła w ręce Leopolda Hintza. Wystawienie dwupiętrowej kamienicy przy Piotrkowskiej 502, widocznej już na zdjęciu E. Stummana z drugiej połowy lat 70-tych XIX w. (drugie zdjęcie w galerii), przypisywane jest Hintzowi i datowane na lata 70-te. Czy słusznie? Wątpliwości nasuwa dokument budowlany z 1870 r., mówiący o nadbudowie przez Hintza drugiego piętra. 

1870 - "O budowie przez Hintza drugiego piętra na nieruchomości numer 502 w mieście Łodzi". [zobacz]

Co ciekawe, wspomniana już fotografia E. Stummana nie podaje, inaczej niż w odniesieniu do pozostałych kamienic prezentowanych na zdjęciu, daty budowy "domu Hintza". Gdyby piętrowy dom przy późniejszej Piotrkowskiej 56 stał już w latach 60-tych XIX w., to powstaje pytanie, kto go wystawił - Hintz czy jeszcze Juliusz Wergau?

Wykreślenie gminy miasta Łodzi z hipoteki nieruchomości nastąpiło kilka lat później.

1874-1876 - "O wykupie czynszów przez Leopolda Hintza z placu nr 114/502 w mieście Łodzi". [zobacz]

 

W latach 80-tych XIX w. posesja należała do Juliusza Mitznera.

W tym czasie, w kamienicy Mitznera, funkcjonował skład fabryki Fryderyka Wilhelma Böttigera. Przędzalnia wigonii, niciarnia i farbiarnia Böttigera powstała przy ulicy Widzewskiej 1077 (później Widzewska 161 lub 163, obecnie Kilińskiego 169). W 1897 r., w fabryce napędzanej silnikiem parowym o mocy 60 KM, pracowało 105 robotników.

1893 - "Projekt˝ budowy murowanego, dwupiętrowego budynku na umieszczenie w nim towarów, kotłowni, dobudówki od strony kotłowni i budowy pralni do istniejącej farbiarni oraz filtrów, na nieruchomości Bettichera [Bottigera] pod numerem 1077 przy ulicy Widzewskiej, w mieście Łodzi". [zobacz]

Późniejsze losy obiektów przy Kilińskiego 169, od końca lat 90-tych XIX w., były związane z Albanem Aurichem, a przynajmniej od drugiej połowy lat 20-tych okresu międzywojennego z Abramem Łappem.

 

Na początku lat 90-tych nieruchomość przy Piotrkowskiej 56 przeszła w ręce Fryderyka Wilhelma Schweikerta (zobacz rodzina Schweikertów). To własnie tutaj Schweikertowie przenieśli produkcję z ręcznych warsztatów pracujących na ulicy Głównej 1285 (później Główna 18) i w istniejących już oficynach fabrycznych zainstalowali maszynę parową.

Dzisiejsze podwórze Piotrkowskiej 56 różni się znacząco od stanu sprzed II wojny światowej. Zniknął duży fragment oficyny północnej, wraz z zabudowaniami przy ulicy Narutowicza 5 i 7, które szczelnie zamykały teren posesji. Stan dawny i obecny dobrze obrazuje zestawienie planu Kazimierza Jasińskiego, z 1917 r., z planem współczesnym – zobacz.

W krótkim czasie, w połowie lat 90-tych XIX w., ruszyły zakłady Schweikertów przy ulicy Wólczańskiej 215. Kiedy stanęły maszyny przy Piotrkowskiej 56, a obiekty fabryczne zamieniono na powierzchnie mieszkalne? Do wyjaśnienia. Warto w tym miejscu przypomnieć, że fabryka zlokalizowana nieopodal, wystawiona w latach 70-tych XIX w. przez Izydora Binbauma, funkcjonowała do wybuchu II wojny światowej.

Robert Schweikert, syn Fryderyka Wilhelma, przebudował gruntownie dom frontowy w 1912 r. i wystawił okazałą, czteropiętrową kamienicę w obecnym kształcie. Autorem projektu przebudowy był Dawid Lande.

 

Na początku lat 20-tych okresu międzywojennego funkcjonował pod tym adresem skład spółki "Bracia Samet" (zobacz poniżej).

 

Przy Piotrkowskiej 56, począwszy od drugiej połowy lat 20-tych XX w., działała administracja przedsiębiorstwa Hersza vel Hermana Sachsa. Produkcja Sachsa, zlokalizowana wcześniej przy ulicy przy Zachodniej 70 (dz. Zachodnia 82), w dawnych obiektach Moryca Prinza, został przeniesiona na Południową 52 MA (dz. Rewolucji 52), do fabryki Ferdynanda Göldnera (zobacz poniżej). W latach 1936-39 przedsiębiorstwo Sachsa wykorzystywało obiekty (być może równolegle do Południowej 52) przy Milionowej 27.

1936/39 – „[Wytwórnia wyrobów pluszowych oraz farbiarnia i wykończalnia przy ul. Milionowej 27, właściciel firma Fabryka Wyrobów Pluszowych H. Sachs]”. [zobacz]

 

W okresie międzywojennym (wcześniej przy Piotrkowskiej 37) funkcjonowała pod tym adresem centrala Tow. Akc. Składów Towarowych „Warrant”. Krótką notę o przedsiębiorstwie, autorstwa Pana Bolesława Pełki, możemy znaleźć w opracowaniach Archiwum Państwowego w Łodzi:

"Firma powstała w 1899 r. Założycielami i akcjonariuszami byli fabrykanci i kupcy z Łodzi: Alfred Biedermann, Juliusz Heinzel, Adolf Daube, Mieczysław Hertz. Celem działalności firmy było prowadzenie składów towarowych, finansowanie zakupu bawełny, wełny i innych wyrobów, oraz spedycja towarów. Do 1914 r. składowanie i kredytowanie zakupu bawełny było głównym przedmiotem działalności. W 1922 r. firma uzyskała koncesję na składy tranzytowe i wolnocłowe. Transakcje wariantowe były głównym źródłem jej dochodów do 1931 r., to jest do upadłości Banku Handlowego w Łodzi, który posiadał 98% akcji spółki. Od 1932 r. zajmowała się ona głównie operacjami spedycyjnymi i składowaniem towarów osób trzecich."

Informacje o Towarzystwie "Warrant" prezentuje również publikacja w wydawnictwie "Giewont", z 1928 r. (MA).

W maju 1936 r. miał miejsce groźny pożar, który dotknął składy "Warrant", położone w sąsiedztwie dworca Łódź Fabryczna (MA).

 

Dokumenty archiwalne:

1888 – „O budowie przez Juliusza Mitznera murowanej, trzypiętrowej oficyny fabrycznej na nieruchomości pod No 502 przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

1892 – „O zatwierdzeniu projektu budowy przez Fryderyka Wilhelma Schweikerta w Łodzi przy ulicy Piotrkowskiej pod numerem 502 parterowego budynku dla maszyny parowej w części murowanej trzypiętrowej przędzalni i trzypiętrowej oficyny a także przebudowy tamże trzeciego piętra na istniejących magazynach”. [zobacz]

1911 – „Projekt murowanej, piętrowej, podpiwniczonej dobudówki, pogłębienie niektórych ścian piwnicznych w przebudowywanym murowanym domu, zgodnie z planem zatwierdzonym przez Rząd Gubernialny Piotrkowski za numerem 1 w 1911 r., na nieruchomości Roberta Schweikerta przy ulicy Piotrkowskiej w mieście Łodzi”. [zobacz]

 

Ogłoszenia prasowe:

  • F. W. Böttiger Skład fabryczny wełny wigoniowej i błyszczącej
  • Wejnritter i Tejtelbaum Fabryka wyrobów wełnianych i chustek
  • Lipiński i S-ka Pracownia chemiczna i bakteryologiczna
  • S. Kulesz Zakład mechaniczny
  • W. Guralski i M. H. Grawe Fabryka pluszu
  • Tow. Akc. Wyrobów Welnianych F. Wilhelma Schweikerta Filialny skład fabryczny
  • A. I. Akawie Agentura fabryk papieru
  • Sz. Lewin i S-ka Biuro ekspedycyjne
  • A. Działoszyński Skład tapet
  • Tow. Akc. Składów Towarowych „Warrant” Biuro
  • Herman Bohm Hurtownia bławatów
  • Filip Jaszuński Fabryka wyrobów wełnianych
  • H. Tempelhof Fabryka wyrobów włókienniczych
  • B-cia Samet Manufaktura Bawełniana

 

Ferdynand Göldner

Pierwsze budynki przędzalni wigonii Ferdynanda Göldnera (MA) zostały wzniesione w latach 80-tych XIX w. W tym czasie, przy późniejszej Południowej 52 (dz. Rewolucji 52), powstała również frontowa rezydencja przemysłowca. W okresie następnych 30 lat zakłady Göldnera zajęły teren pomiędzy ulicą Południową 52, a Średnią (dz. Pomorską 45/47). Na początku lat 90-tych XIX w., w spółce z Aleksandrem Wehrem, uruchomiono tkalnię taśmy gumowej.

1887 – „O budowie przez Ferdynanda Goeldnera murowanej, piętrowej oficyny fabrycznej celem lokalizacji w niej magazynu wełny i bawełny, pralni, suszarni, trzepalni i maszyny wilka, pod numerami 406a, 407a i 408a przy ulicy Południowej w mieście Łodzi”. [zobacz]

1892 – „Projekt budowy przez Ferdynanda Göldnera i Aleksandra Wehra murowanej, parterowej tkalni taśmy gumowej na nieruchomości pod numerami 409 i 410 przy ulicach Średniej i Południowej w mieście Łodzi”. [zobacz]

1893 – „O zatwierdzeniu planu budowy przez Ferdynanda Göldnera i Aleksandra Wehra murowanej, parterowej kotłowni, maszynowni, komina fabrycznego i piętrowej portierni pod numerami 409 i 410 przy ulicy Średniej w mieście Łodzi”. [zobacz]

1911 – „Projekt nadbudowy przez Towarzystwo Akcyjne Ferdynanda Göldnera dwóch pięter na murowanym, piętrowym budynku wilkowni, trzech pięter na ślusarni i budowy parterowej wiaty pod numerem 52/407 przy ulicy Południowej w mieście Łodzi”. [zobacz]

W okresie międzywojennym produkcja taśmy gumowej była prowadzona przez firmę "Bröhl i Wolle" (MA).

1928/34 – „[Mechaniczna tkalnia tasiem gumowych przy ul. Pomorskiej 45, właściciel Towarzystwo Akcyjne Bawełnianej i Gumowej Manufaktury Ferdynanda Göldnera w Łodzi, dzierżawca firma Bröhl i Wolle]”. [zobacz]

 

Bracia Samet

Początki działalności braci Samet (Salomon i Towja Samet) były związane z fabryką Władysława Barucha przy ulicy Nowo Cegielnianej 15 (dz. Więckowskiego 43/45).

1898-1911 - "Bracia Samet, Łódź, ul. Nowocegielniana 15, Fabryka wyrobów bawełnianych i półwełnianych". [zobacz]

Na początku drugiej dekady XX w. bracia wznieśli własne obiekty przemysłowe przy ulicy Widzewskiej 184-186 (dz. Kilińskiego 202-204).

1910 - "Projekt budowy przez firmę „Bracia Samet” murowanych budynków: parterowej tkalni, przędzalni i apretury, parterowego magazynu towarów, kotłowni, wieży, komina, wiaty pod numerami 926/184 i 927/186 przy ulicy Widzewskiej w mieście Łodzi". [zobacz]

Przedsiębiorstwo braci Samet przetrwało trudny okres I wojny światowej i funkcjonowało jeszcze w latach 20-tych okresu międzywojennego (MA).

Na początku lat 30-tych XX w. obiekty przemysłowe przy Kilińskiego 200-204 (podawany był również adres Senatorskiej 29-33) przeszły w ręce Zakładów Włókienniczych Rozen i Wiślicki Sp. Akc. (MA).

 

Warto nadmienić, iż na działkach oznaczonych tym samym numerem hipotecznym, 926 i 927, ale w części wschodniej, dochodzącej do ulicy Łęczyckiej, powstały równolegle zabudowania fabryczne spółki "Findeisen i Neumann", tworzonej przez Stanisława Findeisena i Alberta Neumanna.

1910 - "Projekt budowy przez firmę Findeisen i Neumann parterowych budynków: wilkowni, kotłowni, stróżówki, komina i klatek schodowych pod numerami 926 i 927 przy ulicy Łęczyckiej w mieście Łodzi". [zobacz]

Do dalszych losów fabryki Findeisena i Neumanna (w okresie międzywojennym Nowo Senatorska 7/9, później Senatorska 35/37) wrócimy innym razem.

 

 

MA (materiały archiwalne) - zobacz

 

26 marca 2015

Zostań PATRONEM piotrkowska-nr

________________________________________________________________________________________________________________________________________

 

piotrkowska-nr.pl

© Wszystkie prawa zastrzeżone